Categorieën
home

10 voorlopige beleggingslessen uit de Coronacrisis

Voor de 2e maal sinds onze werking opgestart is, worden we geconfronteerd met een zware val in de bekomen rendementen. De eerste keer was in het laatste trimester van 2018. Het fondsenaanbod dat we toen hadden was een pak kleiner dan dit wat we nu aanbieden. Wegens invoering van de MiFID II-regelgeving, hadden verschillende verzekeraars hun aanbod toen tijdelijk fors ingekrompen.

10 voorlopige beleggingslessen uit de Coronacrisis
De financieel noodlottige gevolgen van een klein, agressief virus

De koersval die de 102 fondsen die we opvolgen de voorbije weken maakten, is nog een stuk erger dan in 2018.

We trekken 10 voorlopige beleggingslessen uit de Coronacrisis. Dit op basis van onze data per 31/03/2020.

Pas echter op, dit zijn geen wetenschappelijk onderbouwde beweringen. Misschien worden we teveel gedreven door onze eigen cognitieve biassen.

1. ESG-beleggingen doen het in crisistijden beter dan niet-ESG-beleggingen.

Dit lijkt te kloppen. Zowel in 2018 als de eerste 3 maanden van 2020 is dit het geval. Althans voor de referentie-indexen die ik bijhoud.

Voor Europa :

  1. Dow Jones Sustainability Europe Index (DJSEUR) -> YTD 2018 : -10,18% / YTD 2020: -20,21 %
  2. Euro Stoxx50  -> YTD 2018: -14,77 % / YTD 2020: -25,59 %

Wereldwijd :

  • Dow Jones Sustainability World (W1SGI) -> – 11,35% / YTD 2020: – 18,57 %
  • MSCI All Countries World (MSCI ACWI) -> -11,76 % / YTD 2020: – 21,74 %

Onze bevinding komt +/- overeen met wat Morningstar hierover reeds publiceerde. Na publicatie van dit bericht heeft MSCI per 20/04/2020 ook op basis van hun gegevens bevestiging van onze gegevens gepubliceerd.

2. ETF’s (Exchange-Traded Funds) zijn niet crisisbestendig.

Hoewel mijn standpunt op een erg bescheiden steekproef gebaseerd is, lijkt bovenstaande uitspraak niet te kloppen. In mijn blogberichten van 09/09/2019 en  19/09/2019 werd er op gewezen dat dit relatief nieuw fenomeen (indextrackers met weinig beheerskosten) een groeiend succes is, dat evenwel nog geen grote crisis meegemaakt had. 1 van de vragen was of ze wel crisisbestendig zouden zijn. Het moet verder onderzocht worden of hun houders niet bovenmatig gepanikeerd – (en verkocht) hebben. Maar de terugval in rendement die de 4 ETF’s welke ik opvolg gemaakt hebben, is niet bovengemiddeld (tussen -16,56 % & -20,78 %).

3. Actief beheerde fondsen doen het in crisisperiode beter dan ETF’s.

Dit is niet algemeen geldig. Sommige actieve fondsen hebben het in 2020 tot heden beduidend beter gedaan dan de ETF’s die ik volg. Bij de actief beheerde aandelenfondsen zijn er die minder verlies maken dan de hierboven vermelde -16,56 %. Maar er zijn er ook genoeg die het slechter doen dan de -20,78 %.

4. Obligatiefondsen delen het minst in de klappen.

Voor zover ze niet risicovol zijn, klopt deze bewering.  Zowel in 2018 als tot heden in 2020 houdt een fonds als Triodos Euro Bond Impact Fund het verlies binnen de perken (in 2018: – 0,43 % / in 2020: – 0,53 %).

Wie binnen de obligatiecategorie toch risico’s zocht in de hoop om zijn rendement op te drijven, loopt vandaag tegen de lamp. Het M&G (L) Global High Yield ESG Bond Fund viel bvb. met -14,90 % terug. Het presteert daarmee slechter dan sommige aandelenfondsen.

Disclaimer: mijn steekproef is slechts op 3 dergelijke fondsen gebaseerd.

5. Gemengde fondsen beperken het verlies tijdens een crisisperiode.

Uit de steekproef met 18 fondsen blijkt dit globaal gezien te kloppen. Hoewel er 1 zwaar negatieve uitschieter is (HMG Rendement D staat op een verlies van – 27,64 %) hangen de meeste gemengde duurzame fondsen ergens tussen een verlies van – 9 tot – 13 %. Met een verlies van -5,44 % scoort Nordea N – Stable Return Fund BP het best. Nochtans is dit een neutraal-, en niet een defensief gemengd fonds.

6. Vastgoedfondsen, noch infrastructuurfondsen maken hun naam van veilige haven waar.
10 voorlopige beleggingslessen uit de Coronacrisis
Wat ook als redelijk veilig gezien werd, gaat momenteel flink onderuit.

Van elk van hen volg ik 2 specifieke duurzame fondsen op. Hun verlies is gemiddeld tot bovenmatig in vergelijking met andere aandelenfondsen. Infrastructuurfondsen, zie ook mijn blogbericht van 05/06/2019, zijn 1 van de hypes van de voorbije jaren. De 2 duurzame fondsen die ik opvolg verloren sinds het jaarbegin rond de 22 % in waarde. Wellicht wordt er gevreesd dat overheden hun geld in algemene ondersteuning van de economie zullen moeten steken, waardoor er voor (soms dringende) infrastructuurwerken op de financieringsrem zal worden gestaan.

De 2 vastgoedfondsen doen het momenteel nog slechter. Het fonds dat wereldwijd investeert zakte met 23,10 % en het Europese fonds ging 28,73 % achteruit.  Speelt hier de leegstandverwachting? De overtuiging dat erg veel bedrijven en winkels hun panden na de crisis zullen verlaten nav. faling of inkrimping om faling te voorkomen.

7. Sectoriële aandelenfondsen zijn risicovoller dan algemene aandelenfondsen.

Zowel in 2018 (toen met 5 opgevolgde fondsen) als nu (met 15 opgevolgde fondsen) is deze conclusie niet uit de cijfers af te leiden. De beste algemene aandelenfondsen presteren lichtjes beter dan de  beste sectoriële – (in 2018: – 8,94 % / nu: – 11,70 % /telkens fondsen die het thema Water bespelen). Maar de slechtste sectoriële fondsen (in 2018: -16,86 % / nu: – 23,80 % / telkens Quest For Cleantech) doen het nog een pak beter dan de slechtste algemene aandelenfondsen.

8. Emerging Markets moet je niet ontwijken.

Uiteraard is het rendement in groeilanden wisselvallig. Maar steeds meer zijn ze onderdeel van ons economisch- en financieel systeem. Het is dan ook niet aan te raden om ze links te laten liggen. In 2018 volgde ik 3 dergelijke fondsen op. Nu zijn dit er 7. In 2018 scoorden zij gemiddeld in vergelijking met de algemene aandelenfondsen. Het beste EM-fonds scoorde onder het beste algemeen aandelenfonds.Terwijl het slechtste EM-fonds toch minder verlies optekende dan het slechtste algemeen aandelenfonds. In 2020 valt hetzelfde op te merken. Dit met verliezen tussen de 17,73 % en 25, 77 %.

9. Wereldwijd beleggen spreidt het risico.
10 voorlopige beleggingslessen uit de Coronacrisis
Spreiden lijkt ongemakkelijk in de fysieke wereld. In de beleggingswereld is het een must.

Spreiden blijft een basisregel bij beleggen. De 3 fondsen die op specifieke landen focussen (2 x Frankrijk (- 23, 05 % en – 28,30 %, 1 x België (- 29,30 %) bengelen onderaan. De specifieke samenstelling van hun beursgenoteerde bedrijven maken dergelijke fondsen risicovoller.

Regionale spreiding (zie hieronder) vlakt het risico al verder af.

De 25 duurzame aandelenfondsen die wereldwijd beleggen staan natuurlijk ook op verlies. Zij lijken de beste buffer te bieden. Het slechtst presterende fonds gleed 23,85 % achteruit. Het beste beperkte de schade tot – 9,06 %.

10. Regio’s: VS boven, Europa onder.

We hebben slechts 2 aandelenfondsen die voluit in VS-bedrijven investeren. Het ene staat op – 7,44 %, het andere op -15,21 %.

24 fondsen zetten in op Europa. De Large Caps-fondsen scoren gemiddeld (tussen – 12,62 % en – 28,30 %). De uitersten zitten bij de Mid Caps of flexibele fondsen (- 9,24 % tot – 33 %).

VS-fondsen deden het in de opgaande markt ook beter dan Euro-fondsen. Of dit blijft gelden in afkalvende markten is niet definitief bewezen. De bronnen voor de cijfers voor VS-fondsen zijn schaars. Mogelijk speelt ook de gevatte reactie van de FED en het feit dat het Coronavirus eerst in Europa toesloeg en pas nu ten volle in de VS ontploft ook nog een rol in de cijfers. Als dit zo is, zullen de verschillen nog uitgevlakt worden.

Zijn die lessen nuttig?

Lessen trekken uit onvoorziene omstandigheden? Dit is nuttig om in de toekomst niet dezelfde fouten te maken.

Maar de toekomst is niet noodzakelijkerwijs een herhaling van het verleden. De huidige crisis is niet te vergelijken met de financiële crisis van 2007-2009, of de dotcom-crisis rond het millenium. De ene zwarte zwaan is niet de andere zwarte zwaan.

Misschien is het wel tijd voor de overheden om ook eens de al te stringente houding rond beleggingsprofielen onder de loupe te nemen? Sommige van onze vaststellingen (5, 6, 7, 8, 10) lijken toch een beetje haaks te staan op wat de klassieke voorzichtigheidsleer ons voorhoudt.

De effecten van de Coronacrisis op de keuzes in je later  beleggingsbeleid kunnen derhalve beter verder uitgezocht worden. Laat dit een aanzet zijn. Economen en financiële specialisten zullen dit ongetwijfeld gaan doen. En mogelijk spreken hun resultaten mij op diverse vlakken tegen.

De samenhang die ik hierboven uit de cijfers haal spreken voor zich. Maar het is algemeen geweten dat een correlatie nog geen causaliteit is.

Categorieën
home

Zijn de wonden van 2018 dichtgegroeid ?

Het lijkt inmiddels ver weg door alle vreugdevuren die vermogensbeheerders en beleggingsinstellingen over de planeet aanstaken om de erg positieve rendementen die ze met hun fondsen in 2019 bereikten in de verf te zetten. Maar toch, 2018 was een slecht beursjaar. Kunnen we stellen dat de verliezen van 2018 door de remonte van 2019 weggewerkt zijn?

verliezen van 2018 weggewerkt?
2018 sneed diep. Ondertussen is iedereen aan de beterhand. Maar niet iedereen is al terug gezond.

Het bloeden is gestelpt, maar her en der is er nog wondzorg nodig.

We deden een steekproef bij de 56 fondsen welke wij in 2019 opvolgden.

Waarschuwing: opgepast met wiskunde!

Jje kan de resultaten in + van 2019 niet zomaar optellen bij de negatieve resultaten van 2018. Om een daling van 50 % te boven te komen, moet men niet opnieuw 50 % stijgen. Neen, je moet de waarde van je belegging verdubbelen om je verlies te recupereren.

    • Een aandeel dat per 01/01/2018 € 100 waard was en over dit jaar 50 % in waarde zakte, was per 01/01/2019 nog € 50 waard. Als het in 2019 met 50 % stijgt is dit (€ 50 + € 25) per 01/01/2020 slechts € 75 waard.
Verlies nog niet gerecupereerd.

Is het glas halfvol of halfleeg? 85,7 % van ons aanbod recupereerde van de dreun uit 2018. Maar dat betekent ook dat 14, 3 % van de opgevolgde fondsen op 01/01/2020 nog niet terug op de waarde die ze per 01/01/2018 hadden stonden.

Als we in onderstaande fondsen per 01/01/2018 € 100 gestort hadden (en we negeren de instapkosten), wat was onze storting dan op 01/01/2020 nog waard ?

Met de hakken over de sloot.

Enkele fondsen zaten in hetzelfde schuitje als onze nationale BEL20-index (+ 0,037 % op 2 jaar). Ze krabbelden met moeite recht. Bij onderstaande fondsen is uw € 100 van 01/01/2018 2 jaar later +/- opnieuw € 100 waard.

Zorg dat je een voldoende lange beleggingstermijn hebt.

Koos je er de verkeerde fondsen uit, dan zijn de verliezen van 2018 nog niet weggewerkt.

De les die we hieruit opnieuw kunnen leren is dat beleggen een werk van lange adem is. Een minimumtermijn van 5 jaar is “meestal” voldoende om een verantwoorde meerwaarde te bekomen in vergelijking met vastrentende producten.

Defensief is nog geen garantie op rendement.

Dat aandelenfondsen (zwaar) verlieslatend kunnen zijn, zeker als ze nog in onrijpe markten investeren, is algemeen geweten. We verschieten dan ook niet dat er enkele verliezers bij de aandelenfondsen en zeker bij die welke in Emerging Markets investeren opduiken. Maar ook gemengde fondsen zijn goed vertegenwoordigd in het pakket van de verliezers. Deze worden veelal voorgeschreven aan beleggers die niet al te veel risico willen nemen.

————————————————————————————–

(*) beide niet-duurzame fondsen staken historisch nog in ons aanbod omdat we in de eerste jaren van onze werking te weinig duurzame obligatie- en gemengde fondsen konden aanbieden. In 2019 zijn we ze blijven opvolgen, maar werden ze niet meer aanbevolen. Sinds 01/01/2020 werd de opvolging ervan stopgezet omdat we inmiddels wel genoeg duurzame obligatie- en gemengde fondsen kunnen aanbieden.

Categorieën
home

Onze modelportefeuilles gedurende de eerste jaarhelft van 2019

Als een koers halverwege is, heb je nog lang geen winnaar. Net zo min als de rust in een voetbalmatch bereikt wordt, duidelijk is wie uiteindelijk de punten pakt. De situatie kan nog steeds kantelen.

Als lange termijnbelegger mag je dan in principe ook niet erg veel belang hechten aan het korte termijnperspectief. Hoe korter de duurtijd van de opgevolgde periode hoe meer de cijfers je flink op het verkeerde been kunnen zetten.

We schuiven bovenstaande wijze raad toch even aan de kant.

En staan even stil bij de evolutie van onze modelportefeuilles nu de eerste jaarhelft van 2019 voorbij is.

terugblikken op onze keuzes van eind 2018

We hebben de visuele voorstelling van onze modelportefeuilles recent iets aangepast. Hierdoor is het voortaan ook mogelijk hun rendement tijdens het lopende jaar te volgen (YTD). We deden dit om onze transparantie te verhogen.

Desalniettemin: al onze modelportefeuilles voor 2019 staan momenteel stevig in het groen. In feit hebben ze al de ambitie voor een volledig jaar bereikt. Beter nog: De verliezen die ze in 2018 optekenden zijn in elke modelportefeuille reeds terugverdiend.

Is dit een sterke prestatie? Nou, niet overdrijven. Ook duurzame fondsen volgen voor een belangrijk gedeelte te richting die klassieke fondsen uitgaan. En we kunnen wel zeggen dat beleggers in het algemeen gedurende de eerste jaarhelft geen reden hadden om mistevreden te zijn.

Obligatiefondsen en gemengde fondsen, waar een belangrijk gedeelte obligaties in opgenomen werden.

Deze ervaarden een gunstig effect van de verdere ontspanning op het rentefront.

Dat is slecht nieuws voor de spaarder, maar goed nieuws voor kredietnemers en obligatiehouders. Bij dalende rente stijgen de koersen van obligaties immers. In onze modelportefeuilles steken geen 100 % obligatiefondsen (we gingen er van uit –tot heden foutief dus– dat de rentes eerder stijgend zouden zijn). Bij het merendeel van onze portefeuilles steekt wel een gematigd tot belangrijk percentage gemengde fondsen. En via deze fondsen zijn obligaties toch gedeeltelijk vertegenwoordigd. Concreet gaat het over de lijnen 1, 2, 4, 7, 8, 10, 11, 13, & 16 uit het overzicht van modelportefeuilles 2019. Het rendement voor het eerste semester van 2019 situeert zich tussen + 10,34 % en + 12,85 %.

De aandelenfondsen.

Deze genoten volop van een ommekeer in het sentiment. De ommekeer deed zich net voor het jaareinde van 2018 voor. Het te grote pessimisme dat over de markt hing, verdween plots en quasi iedereen keerde zijn kar waardoor er een inhaalbeweging werd ingezet. Alleen het handelsconflict tussen VS en China gooide in april wat roet in het eten. Brexit? Italiaanse schulden? … Dit leek allemaal niet van tel.

  •  De meeste beursindexen kenden een behoorlijke groei (Bel20: + 10,06 % – Eurostoxx50: + 15,73 %, MSCI AC (All Countries) World: + 14,88  %)
  • Ook de meer duurzame indexen kenden hetzelfde verloop (DJ Sustainble Europe: + 15,25 %, DJ Sustainable World + 14,08  %)

Omdat de meeste aandelenfondsen waar we in investeren een behoorlijke exposure op Europa hadden (sommige fondsen investeren alleen in Europa én fondsen die wereldwijd investeren, beleggen de facto ook gedeeltelijk in Europa) is ons rendement goed vergelijkbaar met deze tendensen. Concreet hebben we over de lijnen 3, 5, 6, 9, 12, 14, 15, 17, 18, 19, 20, 21, 22, 23 en 24 uit het overzicht van modelportefeuilles 2019. Het rendement verworven sinds 01/01/2019 hangt tussen + 11,74 % en + 17,33 %.

Waar we tot hiertoe fout zaten, is in onze opwaardering van Emerging Marketfondsen. We waren er van uitgegaan dat deze in de voorbije jaren ondergepresteerd hadden. En dat er dus een grote kans was op een turnaround. De rendementen van deze fondsen zijn wel nog positief, maar door de effecten van de handelsoorlog, blijven ze tot heden toch iets achter op de andere marktsegmenten.

Over risico en rendement.

Onze modelportefeuilles zijn opgebouwd rond 3 risicoprofielen: een voorzichtig -, een gebalanceerd – en een dynamisch profiel.

  • In slechte beursjaren -zoals 2018- gaan beleggers met een dynamisch profiel harder onderuit dan deze die zich voorzichtiger opgesteld hebben.
  • In goede beursjaren is het omgekeerd: een voorzichtige belegger verdient minder dan een gebalanceerd belegger. Deze laatste wordt op zijn beurt qua bereikt rendement in de schaduw gezet van de dynamische belegger.
  • Voor de eerste 6 maanden van dit jaar is deze systematiek perfect gevolgd. Het is tot heden een goed beursjaar gebleken. In alle gevallen deden de dynamische profielen het beter dan de gebalanceerde en scoorden deze op hun beurt beter dan de voorzichtige profielen. De theorie klopt perfect met de praktijk.

Waarom mikken op gemiddeld + 4 % / jaar.

Op lange termijn halen we onze doelstellingen wel, maar op korte termijn is dit minder zeker.

Door onze modelportefeuilles op te bouwen met voldoende spreiding (zie onderaan) onder leveranciers, regio’s, …. beogen we op lange termijn een positief rendement van minstens 4% op jaarbasis. We mikken niet op een superrendement, omdat we dan mogelijk te veel risico moeten toevoegen aan onze portefeuilles. Wel zijn de portefeuilles voor de dynamische klant uitgesprokener in risicoprofiel dan deze voor de defensieve klant. De kans dat je daar dus grotere schommelingen (in + en in -) aantreft is daarom normaal te noemen.

Die minstens 4 % is nodig om te verantwoorden dat de klant zijn spaarrekening verlaat. Immers daar verliest hij geld (inflatie = hoger dan de bekomen rente), maar heeft hij geen investeringskosten. Stapt hij in fondsen via onze werking dan voegt hij risico (we proberen dit weliswaar te beperken door onze keuzes en spreiding) én kosten toe aan zijn belegging. Vandaar dat we het aan onszelf en aan de klant verplicht zijn om op die + 4 % te mikken.

En lukt dit ook?

Op korte termijn is dit -zoals uit de cijfers van onze modelportefeuilles blijkt- niet steeds gelukt. Van zodra de beleggingshorizon voldoende lang is, lukt dit meestal (calamiteiten zoals 2008 uitgezonderd) wel. Wie zich bijvoorbeeld focust op het 5-jarig rendement van onze modelportefeuilles, bemerkt dat

  • meer de helft die 4 % haalden.
  • de lijnen 1, 2, 4, 5, 6, 7, 8 en 10 uit de modelportefeuilles dit niet haalden, maar er minder dan een half procent onder zaten.
    • De mindere score op de lijnen 5, 6 is vooral veroorzaakt omdat er in deze portefeuilles een fonds opgenomen is dat nog geen 3 jaar bestaat. Het rendement staat voor dit fonds op 0 en dit haalt het totaal rendement naar beneden.
  • de lijnen 11 en 12 hun doel niet bereikten
    • De slechte score op deze lijnen is veroorzaakt omdat hetzelfde fonds als in 5, en 6 in deze portefeuilles steekt en dit met een gewicht van 30 %. De 0 die we qua rendement hieraan toekenden haalt het totale rendement van die portefeuilles dus sterk naar omlaag.

De 2e jaarhelft en de toekomst?

Duurzaam beleggen: met je geld mikken op rendement gecombineerd met de verwachting dat je investeringen een impact hebben.

Beleggen is steeds turen in de mist. Je kan omkijken en tevreden terugblikken, maar bij de volgende stap kan je al struikelen. Dus de goede evaluatie van de eerste jaarhelft van 2019 is niet voorspellend voor de rest van het jaar. Over toekomstige evoluties kunnen we simpelweg niets met zekerheid zeggen.

Alleen leert het verleden ons dat op lange termijn de beleggingsresultaten van gespreide fondsenportefeuilles hoger uitvallen dan deze van vastrentende oplossingen. Elke terugval werd gevolgd door een her-opstanding. Alleen duurt die soms wat langer dan ons geduld groot is.

Rendementen in vrije val?

Wie de rendementen van de modelportefeuilles over 10 jaar, 5 jaar en 3 jaar bekijkt, zal vaststellen dat deze in dalende lijn evolueren.

Dit heeft met verschillende elementen te maken:

  • 10 jaar geleden stonden we net voor het einde van de beurscrash (+/- maart 2009). De felle remonte die volgde op de crash geeft een boost aan de cijfers op 10 jaar. Zozeer zelf dat de invloed van de eurocrisis in 2011 en van andere slechte beursjaren amper invloed lijken te hebben.
Eurostoxx tussen 30/06/2014 & 28/06/2019 (bron: finanzen.nl). Op die manier gaat het natuurlijk niet vooruit.
  • de cijfers over 5 jaar hebben te lijden onder slechte beursjaren 2015, 2016 en 2018.  2014 en 2017 maakten echter nog 1 en ander goed.
  • de cijfers van de voorbije 3 jaar zijn ondermaats. Het goede beursjaar 2017 kon de 2 flankerende slechte jaren niet voldoende compenseren.

Let er op dat we uiteraard niet alleen investeren in de Europese markt. De grafiek hiernaast is dus met een korrel zout te nemen.

Tevens investeren we niet alleen in aandelen. In gemengde fondsen steekt soms een hoog percentage obligaties. En daar was natuurlijk sinds 2016 ook niet veel plezier meer aan te beleven, gezien de rente toen leek uit te bodemen. Iets wat pas de  jongste weken weer doorbroken lijkt te worden.

We kiezen uit een ruime waaier van fondsen.

We kunnen momenteel een keuze maken uit een kleine 50 verschillende fondsen om onze modelportefeuilles op te bouwen. Hoe deden deze het individueel?

  • Geen enkele van deze fondsen staat momenteel in het rood als we vergelijken met hun waarde per 01/01/2019.
  • Het slechts presterende fonds uit onze selectie haalde een YTD-rendement van + 2,38 %.
  • Het best presterende scoorde + 25,64 %.

Spreiding van risico door uw geld te verdelen over verschillende fondsen zorgt voor een gemiddelde opbrengst.

  • U doet het beter dan het slechtst presterende fonds, maar minder dan het best presterende fonds.
  • Omdat de winnaars niet op voorhand gekend zijn én omdat de winnaars van vandaag niet noodzakelijkerwijs de winnaars van morgen zijn, blijft spreiding het basisprincipe voor wie gaat beleggen.
  • Het anders aanpakken moet je eerder bestempelen als speculeren of als gokken.

 

 

 

Categorieën
home

Nemen infrastructuurfondsen de plaats van obligatiefondsen in?

Investeren in infrastructuur is lucratief.

Helpen voor “nen vriendenprijske”?

België (en met uitbreiding ook tal van andere landen) heeft soms de aanschijn van een uitvergrootte versie van de werkplaats van DDT-Oké Cars: vuil, onderkomen en niet-aangepast aan huidige – laat staan toekomstige – behoeftes.  Om dit te gaan updaten is geld nodig. Geld dat er niet is bij armlastige garagisten of regeringen, die hun begroting niet op orde hebben. En waar vermogenden dan ook neerstrijken om te zien of er geen zaakjes te doen zijn.

Zo is het te begrijpen dat een verzekeraar als AG Insurance zich klaarstoomt om te investeren in tunnels, gevangenissen, energieparken en gezondheidsvoorzieningen of dat hetzelfde AG participeert in Scholen van Morgen, een publiek-private samenwerking met de Vlaamse overheid.  In de financiering van dergelijke projecten vinden verzekeraars het rendement (de rente), die ze elders op de markt niet meer kunnen vinden nu vastrentende producten quasi niets meer opleveren.

Is investeren in een veelvoud van infrastructuur lucratiever?

Een stapje verder gaan infrastructuurfondsen. Bij hen gaat het niet alleen om de financiering van noodzakelijke infrastructuur. Ze blijven met hun geld zitten in de infrastructuur. Dit omdat de infrastructuur zelf geld genereert. Wie op weg naar zijn vakantie tol op de autostrades in Franrijk betaalt, herkent dit. Maar ook

Categorieën
home

2017: een grand cru voor onze modelportefeuilles.

 

Voorspellen is niet eenvoudig, zeker niet als het over de toekomst gaat.

2017 zit er op. Het jaar dat Donald Trump de macht overnam van de democraten (en ook van de republikeinen) en Hillary haar droom opborg om als eerste vrouwelijke president aan het hoofd van de VS te staan.

Het is een jaar geweest dat op politiek vlak wat bakens verzette (China wordt nog belangrijker op wereldvlak, VS plooit zich verder terug op eigenbelang (en stapt uit klimaatakkoord). IS lijkt verslagen hoewel de dreiging met terreur nog boven onze hoofden hangt. In Europa dreunde de Brexit nog na, maar lijkt ook het populisme alvast wat minder vooruit te zijn gegaan dan aanvankelijk gevreesd werd. Frankrijk (althans zijn president)  lijkt weer volop voor Europa te gaan kiezen, maar kan de as met Duitsland voorlopig nog niet herstellen wegens machtsvacuüm bij zijn buur. Griekenland kan weer lenen aan tarieven die een pre-crisisniveau halen. Vluchtelingen worden nog steeds niet met het nodige mededogen ontvangen. Fiscale vluchtelingen zien steeds meer dat ook voor hen de grenzen toe gaan.

Op economisch vlak lijkt de opmars van Artificiële Intelligentie nog maar onderhuids aanwezig te zijn. De jobskaalslag die Machine Learning en robotisering met zich zal meebrengen, lijkt op veel plaatsen nog niet tot het bewustzijn doorgedrongen.

De economische groei zat zowat overal  (VS,  Europa, Japan en emerging markets).

Voorspellers zaten er -zoals de traditie het wil- ook nu weer niet juist op. De renteverhogingen in de VS bleken kleiner in aantal dan voorspeld. De inflatie leek aan te trekken, maar ook dat viel uiteindelijk terug stil. De QE in Europa werd op een lager toerental gezet, maar niet stilgezet. Rentestijging in Europa was nog onbestaande.

Gevolg:

  • Obligatiefondsen leden wat verlies, maar niet met de minwaarden die verwacht werden.
  • Gemengde fondsen hadden het moeilijk om duidelijk positieve cijfers te schrijven. Een rots in de branding als Carmignac Patrimoine moest zich reppen om 2017 niet negatief af te sluiten (+ 0,09 %).
  • De meeste aandelenfondsen hebben er een goed jaar opzitten. Niet uitzonderlijk, gewoon goed. Daarbij moet rekening gehouden worden dat Amerikaanse aandelen door de band behoorlijk stegen, maar deze stijging bij Europese beleggers niet echt uit de cijfers blijkt door de forse daling van de $ tegenover de € in 2017.
Algemene stijging! We kunnen met vreugde terugkijken op de rendementen van onze modelportefeuilles in 2017.

Bovenstaande  omstandigheden moeten we in rekening brengen bij het evalueren van onze 24 modelportefeuilles uit 2017. De nummers hieronder vermeld verwijzen naar de nummering in de pagina over modelportefeuilles in 2017.

De defensieve portefeuilles:

Met rendementen gaande van 3,75 %  (portefeuille n° 10) , 3,90 % (portefeuilles n° 1, 4 en 7),  5,54 % (portefeuille n ° 19), 6,27 % (portefeuille n° 13), 6,58 % (portefeuille n° 16) tot 8,13 % (portefeuille n° 22) werden goede resultaten gehaald.

Het moet daarbij gezegd worden dat we -bij gebrek aan beschikbaarheid-  erg

Categorieën
home

10 jaar financiële repressie beëindigen? Welke strategie is niet fantastisch?

 

Karl Friedrich Hiëronymus von Münchausen was een Duitse edelman, die in dienst ging

voor financieel ongeletterden blijven vele dromen mogelijk

bij het Russische leger en het als kapitein opnam tegen de Turken. Op 40-jarige leeftijd trok hij zich op zijn landgoed terug. Waarna hij zich van aandacht voorzag door de meest fantastische verhalen over zijn avonturen aan zijn gasten te vertellen. Dergelijke leugenverhalen gaven hem aanzien. Wie kan immers op een kanonskogel springen om in een belegerde stad de vijand te kunnen bespieden, met 1 kogel zeven patrijzen tegelijk spietsen, met eenden door de lucht klieven of zichzelf en zijn paard uit een moeras tillen louter en alleen door aan het eigen haar te trekken?

De angst sloeg toe.

In augustus 2007 zagen we de eerste tekenen van een mogelijke financiële crisis. Pas vanaf december 2007 ging het hek van de dam en verspreidde de paniek zich wereldwijd. De MSCI-World Index, hieronder weergegeven toont duidelijk de enorme terugval op de beurzen.

wereldwijde kapitaalsvernietiging tussen december 2007 en april 2009

Maar ook in België was de ravage enorm. De Bel20 bestond toen voor een groot deel uit financiële waarden (Dexia, KBC, Fortis, ….). Banken die tot dan de omschrijving “goede huisvader-aandeel” meekregen, hadden zich ingelaten met investering in ondoorzichtige producten of dachten klaar te zijn voor een bijkomende veroveringstocht . Dit alles in hun streven om hun aandeelhouders toch maar een

Bancaire hoogmoed kwam voor de val

double digit-groei te kunnen garanderen.

Waar in de VS  aanvankelijk (ten onrechte?) besloten werd om banken over de kop te laten gaan én aandeelhouders te laten opdraaien voor de verliezen, lag dit in West-Europa en zeker ook in België gevoeliger.

De politieke reactie: krediet verlenen en publieke opinie sussen.

De verwevenheid tussen politiek en haute finance, het aanleunen van koepelorganisaties (ACW-Arco) bij financiële instellingen, leidde er toe dat directiecomité ’s van banken en verzekeraars (Ethias) al vlug de weg naar hun politieke vrienden vonden. Nachtelijke beraden met improvisatiemaatregelen waren nodig om faillissementen te bezweren. Leningen werden verstrekt, staatswaarborgen toegekend, buitenlandse instellingen aangezocht, delen werden opgesplitst tussen landen, …. Een ongeziene daadkracht, welke nooit vertoond was voor andere problemen (armoedebestrijding, werkloosheid, fiscale fraude, klimaatsituatie, veilig stellen pensioenvoorzieningen, beteugelen overheidschuld, ….) viel te bespeuren.

Categorieën
home

Onze modelportefeuilles in 1e semester 2017: Puik!

 

Waar zet ik op in? En is mijn keuze van gisteren vandaag nog zinvol?

Beleggers met een korte termijnvisie gedragen zich als manisch-depressieve mensen. Het ene moment zijn ze euforisch en het volgende moment terug depressief. We weten dat dit niet het gedrag is van wat we “normaal” noemen. Beleggen dient daarom –al is het maar voor uw geestelijke gezondheid– te gebeuren met een focus op de langere termijn: 3, 5 10 jaar of langer. Het is pas op de langere termijn dat u fundamentele tendensen kan inschatten en er uw beleggingsbesluiten op mag enten. Deze waarschuwing alvast, gezien de rest van het artikel over resultaten op korte termijn gaat.

Waar we begin juli 2016 dienden vast te stellen dat onze modelportefeuilles toen in feite allen in het rood stonden en derhalve negatief afstaken tov. niet-risicovolle beleggingen als spaar- en termijnrekeningen, zitten we nu in een compleet tegengestelde situatie. Al onze modelportefeuilles hebben er in de eerste helft van 2017 al een behoorlijke rit omhoog opzitten. Zitten onze beleggingen reeds in overdrive of staan we pas aan het

Categorieën
home

De eigen portefeuille in november 2016

 

Dat we het allemaal niet hadden zien aankomen. Dat van die nieuwe Amerikaanse president. Dat we daarbij op onze (schaarse) zekerheden gepakt zijn. En dat we in paniek bij onze eerste reacties ons verder in onze vooringenomenheid ingegraven hebben.

Donald Trump is a Gangsta Rapper
Donald Trump is a Gangsta Rapper

Maar niet de beurzen. Die veerden onvoorzien op. Hoewel Hillary Clinton toch (ten onrechte?) meer als het Wall Streetvriendje gepercipieerd werd. Of dit blijvend zal zijn weten we nog niet. De aanloop naar de eigenlijke ambtsperiode is volop bezig. De pionnen in de administratie en politiek worden nog verder gezet.

Nochtans kan de nieuwe president niet dadelijk als goed nieuws voor wie begaan is met duurzaam beleggen gezien worden. Even een korte onvolledige greep voor wie de voorbije maanden op Mars verbleef:

The proof of the pudding is echter in the eating. Mogelijk zal het aantal checks and balances waar hij in zijn nieuwe functie mee geconfronteerd wordt of de kracht van bepaalde door hem verfoeide tendensen hem toch dwingen tot voortschrijdend inzicht en andere opstellingen. Dit is in alle geval te hopen.

De onverwachte kleine beurshausse, die met de verkiezing van Trump samenviel, had vooral te maken met enkele sectoren, die plots betere perspectieven hadden:

  • banken en financials: hoop op minder strenge reglementering en op inflatie (die de rentemarges en dus ook de winstmarges opkrikken)
  • bouwondernemingen en grondstoffensector: aankondiging van grote infrastructuurwerken en hernieuwde mogelijkheden voor steenkool – en oliebedrijven.
  • farma: interventionistisch beleid dat Clinton wou voeren is van de baan
  • ….

Maar wat gebeurde er in onze portefeuille? Een portefeuille waar toch een behoorlijk gewicht aan ecologiefondsen (hernieuwbare energie, water, ….) toegekend werd?

Categorieën
home

De eigen portefeuille in september 2016

 

Het is een Indian Summer geweest zoals we er al lang geen meer gekend hebben. Maar gezien 1 zwaluw de lente niet maakt, moeten we voorzichtig zijn om hierin een bewijs te zien van de klimaatopwarming. Deze klimaatopwarming lijkt nu eindelijk toch politiek ernstig genomen te worden. Het klimaatakkoord van Parijs werd reeds door diverse grote vervuilers ondertekend. Europa doet moeite om bij te benen-kwestie van ook nog wat in de pap te brokken te hebben bij verdere uitwerking-. België blinkt weer uit door afwezigheid en gebrek aan daadkracht. Leve de efficiëntie van onze staatstructuur ;-).

Het lijkt ook een warme herfst te zullen worden mbt. tewerkstelling.

Ook meer Steve, Steve, Steve nodig.
Ook meer Steve, Steve, Steve nodig.

Caterpillar, AXA en nu ook ING kondigden forse saneringen aan. De mantra jobs, jobs, jobs van de huidige regering dreigt hierdoor ongeloofwaardig te worden. Maar de politieke macht om jobs te creëren is natuurlijk beperkt. Een gezonde begroting, duidelijke richtingen aangeven en die volhouden zou kunnen helpen. Een beleid van schaafplankbezuinigingen pappen en nathouden doet dit niet.

Deze forse arbeidssaneringen worden vaak eenzijdig beschouwd als tegemoetkomingen aan aandeelhouders ten koste van werknemers. Veel minder wordt aandacht besteed aan economische noodzaak tot bijsturing nav. veranderende behoeftes (klanten, consumenten) en veranderende productiewijzen (digitalisering, mondialisering, ….). Het modewoord disruptie zal nog wel een tijdje de dienst uitmaken. 

Categorieën
home

De eigen portefeuille in februari 2016

 

Het was een warme winter in Europa. De verwarmingskosten in de gezinnen en de bedrijven zullen beter meevallen dan verwacht. Temeer omdat de olieprijzen blijvend laag zijn. De turteltaks zal dus wellicht door de meesten van ons geslikt kunnen worden. Het vroor alleen in onze portefeuille. De opbrengst van het spaargeld verschrompelde nog verder. Beleggers doken de eerste 2 maanden van dit jaar diep in het rood.

Vandaag is rood de kleur van ons rendement
Vandaag is rood de kleur van ons rendement

Onze eigen portefeuille welke in januari 6,25 % van haar waarde verloor, krabbelde nog lichtjes achteruit tot -6,44 % YTD (u vindt de link onderaan dit artikel).

Dit suggereert dat de malaise aan het uitbodemen is. Maar zekerheid hierover is er alvast niet.

In de financiële wereld worden momenteel erg wisselvallige standpunten ingenomen. Sommigen zien een nieuwe crash in de nabije toekomst en raden u aan om naar fysiek goud en andere edelmetalen over te stappen. Andere zien in de huidige dip eerder