Categorieën
home

Amerikaans geld koopt Europese extra-financiële informatiebronnen

 

recent onderzoek door SustainAbility laat zien dat niet alle instanties dezelfde geloofwaardigheid hebben. Maar toch is de jacht op de raters open.

Europa heeft (of moeten we gezien de recente gebeurtenissen schrijven: had?) flink wat expertise opgebouwd in evalueren van extra-financiële informatie over bedrijven. Inzetten op ESG is pas zinvol zo er betrouwbare informatiebronnen zijn, welke evalueren of bedrijven duurzaam zijn en of beleggingsfondsen die er in beleggen ernstig zijn. Passen ze uitsluitingsregels (niet investeren in tabak, fossiele brandstoffen, ….) toe of gaan ze voor bedrijven die “best in class” zijn op hun terrein? Als we het aan de bedrijven of de fondsen zelf overlaten om daar standpunten over te publiceren, dan zal de marketingafdeling het vlug overnemen en dreigen we volop in greenwash te verzeilen.

Door de jaren heen zijn er aan deze kant van de oceaan tal van organisaties opgestaan, welke de houding én de praktijk van bedrijven en beleggingsfondsen tegen het licht hielden. Zo kon een belegger zekerder zijn dat hij geen kat in een zak kocht bij het duurzaam investeren.

Koken kost geld.

Maar investeren in onderzoek naar extra-financiële informatie, is een kostelijke bedrijvigheid. In tegenstelling tot financiële informatie, die meestal relatief mooi (zij het soms verdoezeld) opgelijst is in de jaarverslagen van bedrijven, vergt het vergaren van informatie over het ESG-beleid van bedrijven het verkennen van diverse bronnen, die vaak erg verspreid en niet altijd vlot toegankelijk zijn.

Naast overheidsinkomsten (als publiek relevant onderzoekscentrum), zijn banken, verzekeraars en andere institutionele beleggers de bronnen waar dergelijke instellingen hun geld moeten bijeenzoeken. En uiteraard -in een tijd waarin op de kleintjes gelet wordt- is het niet evident om zijn informatie aan voldoende hoge prijs te kunnen verhandelen. Te meer omdat de diepgang, die vereist werd steeds opgedreven werd. Niet alleen door druk gezien er stelselmatig betere kennis bij beleggers aanwezig was en (financiële) activisten ook hun gewicht in de schaal wierpen. Maar ook door de groei van het aantal raters zelf, die elkaar de koek onderling betwisten.

En dan begint het schoentje wel eens te wringen. We zagen dan ook zowel schaalvergroting ontstaan (vb. fusie Vigeo met Eiris in 2015) als overname (en integratie) van de informatieverstrekkers door belangrijke groepen uit de financiële wereld.

Bovenstaand schema vonden we bij Novethic, die in april van dit jaar een artikel gewijd hebben aan het opkopen van Europese raters door Amerikaanse instellingen. In het artikel wordt misschien een beetje goedkoop gesteld dat Amerikanen op vinkenslag liggen om nuttige bedrijven te kopen op momenten dat de markt rijp begint te raken. Dit zou nu voor ESG het geval zijn. Het is een opmerking die we ook regelmatig horen wanneer multi-nationals kleine start-ups oppikken om ze in hun werking te integreren (of uit de markt te weren).

Het schema duidt wel aan dat er een concentratiebeweging aan de gang is.

  1. ISS ESG  sloeg zowel in 2015, 2017 en in 2018 haar slag. Hoewel haar functie op het Novethicschema gereduceerd wordt tot raadgevers mbt. stemrecht, is de werking van ISS ESG toch veel uitgebreider. Ze wil investeerders helpen om verantwoord te beleggen door middel van screening, analyse en rating. Fondsenhuizen spelen daar natuurlijk op in. Zo verwees Candriam nog recent dat 2 van haar fondsen in de Europese Top 10 mbt. klimaatprestaties stond.
  2. De financiële informatieverstrekker Morningstar kocht in 2017 Sustainalytics. En heeft sindsdien in haar informatieverstrekking diverse ESG-gerelateerde ingrepen uitgevoerd (Morningstar Sustainability Rating – hoewel gepubliceerd in 2016 wordt mee door de Sustainalytics-info gevoed, de Carbon Risk Score en de exposure aan fossiele brandstoffen werd aan de financiële info toegevoegd per 2018).
  3.  S&P Global kocht het Engelse Trucost in 2016. Trucost berekent de verborgen kosten van niet-duurzaam gebruik van natuurlijke bronnen door bedrijven. Naast kredietratings is S&P Global onder meer ook gekend van haar indexen: de S&P 500 zal wel de bekendste zijn, maar ze beheert ook onder meer maar liefst 56 diverse ESG indexen.
  4. Moody’s tot slot, kocht in april 2019 Vigeo Eiris. Moody’s is eveneens gekend als een kredietratingspecialist en moet gezien worden als de grootste concurrent van S&P. Maar ook haar werking is in de loop van de jaren uitgedeind. Met het verwerven van Vigeo Eiris versterkt ze nu ook een andere adviespoot, die voor investeerders van belang is. Niet alleen kredietwaardigheid kan een risicofactor voor een belegger zijn. Meer en meer is niet-duurzaamheid dit ook aan het worden (denk aan stranded assets in fossiele brandstoffen, of scherpe waardedalingen van bedrijfswaarde als fraude (cfr. dieselgate/belastingsontduiking) ontdekt wordt).

Zullen de menus smakelijk blijven?

Dat grote instellingen met een goed gevulde portefeuille het best geplaatst zijn om zich bijkomend te versterken en dit hier blijkbaar doen als het gaat over verwerven van specifieke ESG-expertise, kan tot diverse bemerkingen leiden:

  • negatief kan je stellen dat ingebed raken in een grote financiële groep het risico inhoudt dat minder onafhankelijk dan vroeger kan gewerkt worden. Rendabiliteit en vermarktbaarheid van informatie kunnen gaan primeren op inhoudelijke relevantie van de informatie.
  • eveneens negatief is de vaststelling dat de wet van de sterkste de grote invloed van de VS op de financiële wereld nu nog zal versterken in een domein waar dit tot voor kort nog niet het geval was. Als ook de ESG-wereld door een Amerikaanse bril zal bekeken worden, zullen mogelijk bepaalde landen, sectoren of bedrijven minder goed opgevolgd worden.
    • Een (achterhaald, want daterend uit 2010) voorbeeld om dit duidelijk te maken: De top 10 van milieuvriendelijke landen bestond onder meer uit: Costa Rica, Cuba en Colombia. Van Cuba is geweten dat de relatie met de VS er al sinds meer dan 50 jaar onder spanning staat. Colombia wordt door VS o.m. gezien als een bakermat van drugshandel. Deze opvattingen kunnen wel eens zo dominant zijn dat positieve kanten aan die landen verbonden gewoon niet meer opgemerkt worden.
  • positief daarentegen is de vaststelling dat belangrijke pionnen in de financiële verslaggeving ESG blijkbaar zo belangrijk vinden dat ze mee in de cockpit willen gaan zitten om visievorming én kennis hierrond te beheren én te verspreiden. Dit wijst er op de ESG en duurzaam beleggen  als significant én blijvend voor de komende jaren gezien wordt. Anders zou men daar zijn geld niet in steken.
  • eveneens positief is dat de opgebouwde kennis door Europese instellingen bij gebrek aan geld niet verloren gaat, maar de kans krijgt om zich verder te ontwikkelen.

Het lijkt dus een beetje op een nieuw Marshallplan. Met ditmaal niet de communisten als te neutraliseren vijand, maar hopelijk de milieuvernietigende – (E), mens onderdrukkende – (S) en egoïstische verrijkingscultuur (G).

Categorieën
home

DNCA: een nieuwe vaste waarde?

 

dialectisch materialisme: door these en antithese naar synthese met als doel vermogensopbouw met kapitaalsbehoud. Niet wat K. Marx met Das Kapital voor ogen had.

Via de blog Mijn Kapitaal  kwam ons ter ore dat fondsenbeheerder DNCA een afdeling duurzame investeringen wil uitbouwen.

In ons artikel van 27/09/2018 hebben we hier al eventjes aandacht aan besteed. Dit omdat DNCA ook opdook bij de nieuwe aanbieders die verzekeraar Fidea in haar Tak 23-aanbod opnam.

Tijdens het schrijven van betrokken artikel keken we ook even naar hun DNCA Invest Eurose -fonds.

Dit fonds is een mixfonds, dat vaak in 1 adem genoemd wordt met meer

Categorieën
home

Beleggen met een laag CO2-risico

 

Koolstofuitstoot is schadelijk. Het draagt bij aan de klimaatopwarming. Beleggers worden steeds gevoeliger rond deze problematiek. Mede onder impuls van think tanks als Carbon Tracker en actiegroepen als 350.org.

Om de doelstellingen van Cop21 (klimaatovereenkomst van Parijs) te halen moet er een forse reductie van deze uitstoot komen. Zo fors zelfs dat het grootste deel van de fossiele brandstoffen best gewoon blijft waar ze zit. In de grond én onontgonnen.

Illustratie uit Wikipedia. De kleine cirkel is wat er nog mag ontgonnen worden om met kans op succes de temperatuurstijging tegen 2050 onder de 2 ° Celsius te houden. De rest van de grote cirkel zijn voorraden die nog in de grond steken. Ze zijn echter voor een groot deel in handen van oliebedrijven, wiens beurswaarde doorgaans nog berekend wordt inclusief de niet-ontgonnen voorraad. Als we de klimaatopwarming echt willen bestrijden zullen deze voorraden dus waardeloos worden. Dit zou een nieuwe financiële crisis kunnen veroorzaken vrezen sommigen. Vandaar dat men ook spreekt van “stranded assets“, activa wiens waarde niet meer ten gelde kan gemaakt worden.

 

Mijn beleggingen zijn toch niet volgestopt met investeringen in fossiele brandstoffen?” is daarom 1 van de vragen waar wij vaak mee geconfronteerd worden.

Categorieën
home

Hoe koosjer is de gepubliceerde portefeuille eigenlijk?

 

In een artikel van 22/08/2012  op deze blog (Welke bedrijven zitten in de gepubliceerde portefeuille ? ) had ik de toenmalige portefeuille wat dieper uitgespit. Maar omdat de beleggingsportefeuille in de voorbije 6 jaar zelf grondig geëvolueerd is én sommige onderdelen ervan  een groot gewicht innemen ((NN (L) Global Sustainable Equities P Cap (+/- 28 %) – Covéa Sélectif (+/- 20 %) –  DPAM Inv B Equities Europe Sustainable B  (+/- 11 %) – La Française IP Actions Euro R (+/- 9 %) ), vond ik het tijd om de oefening van toen even opnieuw te maken.

Even wat dieper graven

Ik heb dus van alle fondsen die deel uitmaken van de eigen portefeuille, nagegaan in welke bedrijven deze investeren (1e helft juli  2018). Dit door raadpleging van hun portefeuillepagina op de site van Morningstar. Daar vindt je de 10 belangrijkste participaties die in het fonds aanwezig zijn. Kleinere participaties blijven onder de radar. De rubricering die je hieronder aantreft is derhalve niet 100 % correct.

Daarna heb ik een weging gemaakt van de gerubriceerde bedrijven op basis van het gewicht dat de fondsen zelf innemen binnen mijn portefeuille.

Vb: bedrijf X blijkt 3 % van de waarde van fonds A uit te maken en tevens 4 % van de waarde van fonds B. Stel dat fonds A 20 % uitmaakt van mijn portefeuille en dat fonds B slechts 10 % uitmaakt van mijn portefeuille, dan maakt het bedrijf X in mijn totale portefeuille  1  %  [(3 x0,2) + (4 x 0,1)] uit .

Concentreren of spreiden? 

Binnen de fondsen zijn er duidelijk 2 strekkingen op te merken.

  1. Sommige fondsen zijn echt overtuigd van hun eigen keuzes en laten die zwaar doorwegen (in de literatuur wordt soms van  convictie fondsen gesproken). We citeren even uit dit artikel  om dit verder te duiden:
    Aan zo’n portefeuille kleven risico’s, maar het stelt een beheerder ook in staat om zijn of haar kunde als stockpicker maximaal te etaleren. Deze manier van beleggen werkt uiteraard alleen in de handen van capabele beheerders die niet alleen met hoge convictie durven te beleggen, maar die dankzij hun geconcentreerde aanpak ook daadwerkelijk het verschil kunnen maken. ... Voorbeelden?

    1. Quest Cleantech Fund B Acc (10 belangrijkste participaties = 51,99 % van het fonds)
    2. Funds for Good Arch.Strategy (10 belangrijkste participaties = 48,69 % van het fonds
    3. BR IM New Energy Fund A2 (10 belangrijkste participaties = 45,44 % van het fonds)
    4. Comgest Growth Europe Acc (10 belangrijkste participaties = 46,47 % van het fonds
    5. Carmignac Emergents (5 belangrijkste participaties = 44,18 % van het fonds)
  2. Ander fondsen blijken minder overtuigd van het feit dat ze de wijsheid in pacht hebben en spreiden veel meer. Voorbeelden?
    1. DPAM Inv B Eq. Europe Sust. B Cap (10 belangrijkste participaties = 20,75 % van het fonds)
    2. DPAM Inv B Equit. NewGems Sustain.B (10 belangrijkste participaties = 19,35 % van het fonds)
    3. DPAM Inv B Eq World Sustainable B (10 belangrijkste participaties = 24,77 % van het fonds)
    4. Triodos Sustainable Equities (10 belangrijkste participaties = 22,85 % van het fonds
    5. Triodos Sustainable Bonds (10 belangrijkste participaties = 22,68 % van het fonds)

De rest van de fondsen neemt zowat een middenpositie tussen deze 2 uitersten in.

Je zou kunnen zeggen dat de portefeuille dus een goede spreiding kent tussen beide opvattingen. De convictiefondsen zouden in theorie het meest volatiel moeten zijn (in positive zin als de beheerders het juist voor hebben én in negatieve zin als ze de bal verkeerd slaan).

Is er veel overlap tussen de verschillende fondsen? 

Met andere woorden: vissen de duurzame fondsen niet allemaal in dezelfde vijver? In 2012 bleek dit niet het geval te zijn. In 2018 is dit nog steeds niet zo. De vrees dat duurzaamheidscriteria bij beleggen leiden tot eenheidsworst is derhalve ongegrond. Natuurlijk, er zitten overlappingen tussen de investeringen. Maar als 100 mensen een auto moeten kiezen is de kans groot dat er ook meer dan 1  keer voor BMW gekozen wordt natuurlijk.

Terwijl in 2012 de belangrijkste participatie slechts 1,06 % uitmaakte op de

Categorieën
home

Een lancering met minder CO2-uitstoot

 

Ook al ben je Elon Musk en wil je een plan B voor de mensheid. Naar Mars vliegen zal gepaard gaan met het verbranden van massa’s fossiele brandstof.

Er moet veel gebeuren vooraleer de klimaatakkoorden van Parijs effectief leiden tot een verminderde CO2-uitstoot. Ons gedrag moet op diverse punten aangepast worden om de wereldwijde klimaatopwarming tot maximum 2 ° Celsius te beperken.

Ook onze omgang met geld.

Beleggen in bedrijven zonder rekening te houden met de richting waarin de economie evolueert is meestal geen goede insteek. Als je weet dat we moeten inzetten op CO2-reductie, dan weet je ook dat CO2 een beleggingsrisico is. Bedrijven die dit risico inschatten en  er op anticiperen,  zullen dus normalerwijze een voetje voorhebben op vlak van rendement.

Beleggingsfondsen zijn normalerwijze een mand waar veel bedrijven in opgenomen zijn (soms als aandeel, soms als obligatie). Is het dan haalbaar om na te gaan of uw beleggingsfonds in zijn totaliteit fossielvrij is of bezig is de weg naar fossielvrij af te leggen?

Categorieën
home

Carmignac omarmt duurzaam beleggen.

 

duurzaam is meer dan een groen kleurtje

Een tanker keert niet zo vlot als een speedbootje. Als een beleggingsreus als Carmignac, zijn beleid wijzigt, dan duurt dit een tijdje.

Carmignac is in 1989 opgericht en is inmiddels uitgegroeid tot 1 van de belangrijkste Europese aanbieders van vermogensbeheerdiensten. In 2012 ondertekenden ze de VN Beginselen van Verantwoord Investeren.

Maar tot vrij recent hebben ze zich niet als duurzame beleggers geprofileerd.

Via Google Search  merken we dat ze sinds het 2e kwartaal van 2017 deze eigenschap wel beginnen uitspelen. Per 08/08/2017 op hun algemene website , per 18/08/2017 op hun Duitse website, per 04/09/2017 op hun Franse website .

En … deze week was maatschappelijk verantwoord beleggen ook 1 van de thema’s op hun investeringsseminarie in België.

Categorieën
home

Pensioen-GPS van AXA mist de afslag naar duurzaamheid.

 

 

Zet uw GPS op bestemming “Pensioen”

De voorbije weken kondigde AXA aan dat ze volop wil inzetten op persoonlijk pensioenadvies voor haar klanten. TOP! De CEO van AXA Bank wil zijn agentennet weghalen van de pure productverkoop en hen oriënteren op begeleiding van de klant. Net wat de wetgever met zijn MiFID-regelgeving voorheeft.

Via uitgebreide gesprekken en met gebruikmaking van digitale technieken (dankzij fintecher Gambit).  Als na dergelijke gesprekken de pensioenkloof die zich bij de klant voordoet in beeld gebracht is, zal men een beleggingsstrategie opzetten om deze te dichten. Zo wil men tot optimale, gepersonaliseerde oplossingen komen.

AXA beperkt zich hierbij tot 22 fondsen en maakt zich sterk dat ze met deze fondsen zowat alle gewenste beleggingscombinaties afdekken. In deze beperktheid kunnen agenten zich dan al vlug de meester tonen. En zullen ze minder of geheel niet – om bij Goethe te blijven- in de verleiding komen om zich als een Faust te gedragen.

Met een dergelijke strategische ommezwaai worden de AXA-kantoren voor een langere tijd een nieuw pad opgeduwd. Is op dit pad ook aandacht voor duurzaam beleggen? Of niet?

Categorieën
home

Met meer en meer vissers in dezelfde vijver

 

hier weten ze ook hoe laat het is.

Meer en meer mensen vinden duurzaamheid en ethiek belangrijk. Dit ook voor hun spaar- en beleggingsgedrag.

Een belangstelling die stijgend is, zorgt voor een verruiming van het aanbod. Niet alleen zien we dat in België nu ook een grootbank al maanden met barnumreclame uitpakt rond duurzaam beleggen. In eerste instantie nog steeds voor hun private banking cliënteel. Wie echter doorvraagt bij een plaatselijke retailbankier uit hun net zal meestal ook wel geholpen worden.

We zien ook dat er een blijvend grote stijging is in de hoeveelheid fondsen die zichzelf profileren als duurzaam.

In de eerste helft van 2017 zijn er 57 nieuwe fondsen opgelijst door Morningstar, die van zichzelf aangeven dat ze ESG-georiënteerd zijn. Zie dit artikel waaruit we de lijsten hieronder kopieerden.

We zijn niet in de positie om de eerlijke bedoelingen van de aanbieders in vraag te stellen. We hebben de fondsen momenteel niet in detail bekeken. De meeste zullen trouwens niet beschikbaar zijn voor de Belgische belegger.

Categorieën
home

België: bescheiden score in de duurzaamheidsatlas.

 

Of onze Rode duivels nu een weireldploegsje zijn of niet, feit is dat onze nationale trots vaak gevoed wordt door individuele prestaties. Prestaties waarbij het in feite niet echt iets uitmaakt of men in de kleine driehoek ter hoogte van de Noordzee nu geboren of er naar geïmmigreerd is. Een land dat over weinig eigen grondstoffen beschikt, kan dit ergens groot in zijn? Goed onderwijs, degelijk sociaal beleid, volop tewerkstelling, een gezonde omgeving, een begroting in evenwicht en een staatsschuld die het leven van komende generaties niet hypotheceert… het zouden allemaal items zijn die bij een evaluatie aan bod mogen komen.  En het resultaat zou naar we kunnen vermoeden niet al te uitmuntend zijn.

De financiële informatiesite Morningstar heeft recent een poging gedaan om landen te quoteren op hun duurzame beleggingsprestaties . Ze deed dit aan de hand van de aandelenindices per land. Welke aandelen zijn er genoteerd en hoe scoren deze op vlak van duurzaamheid? Deze benadering is natuurlijk voor veel kritiek vatbaar.

met cijfers zonder duiding kan je veel maar ook niets bewijzen
  • Beursgenoteerde bedrijven zijn niet noodzakelijkerwijze representatief voor de volledige bedrijfswereld in een land (zo was tot voor een paar jaar de Bel 20 eerder een financiële index met allerlei banken die er een hoog gewicht van uitmaakten, terwijl nu in feite andere aandelen (denk ABInbev) domineren. Aandelen die zelfs niet noodzakelijkerwijze hun grootste omzet in eigen land halen).
  • Duurzaam handelen is niet alleen een bedrijfsopdracht. Het is ook een opdracht voor de bewoners van een land. Als bedrijven goed presteren, maar wij passen als individu ons gedrag niet aan (overconsumptie van vlees, wegwerpproducten blijven kopen, vervuilende mobiliteit, woningen niet geïsoleerd en/of fossiel verwarmd, ….), kan een goed rapport toch nog een slechte praktijk maskeren.
  • Uiteraard is ook de overheid als sturende factor een belangrijk aandachtspunt. Zet men in op langetermijnvisie of op pappen en nathouden? Stimuleert men investeringen in verduurzaming van mobiliteit, voeding, ….? Ook dit aspect is niet meegenomen in de benadering van Morningstar.

De studie van Dan Lefkovitz biedt – met weglating van bovenvermelde bezwaren- een duurzame wereldkaart. Hierin valt op dat Europa relatief

Categorieën
home

Geen label, maar vele stempels.

 

Recent kwam 2 x in publicaties van de financiële informatiewebsite Morningstar het fonds Comgest Growth Europe Eur Acc bovendrijven. Dit is een fonds dat inzet op aandelen van grote Europese bedrijven.

Het fonds werd opgelijst in het artikel Deze fondsen scoren op Morningstar Analyst én op Sustainability Rating én in het artikel Duurzaamheid bij Europese large cap aandelenfondsen.

Investeringsmandaat is niet gelabeld op duurzaamheid ….

Het is relatief merkwaardig omdat dit fonds geen expliciet duurzaam mandaat heeft in zijn beheersopdracht. En toch haalt het volgens de hun beoordelaars de maximale score in hun duurzaamheidsrating. Het huldigt dus alvast niet het  “Luister naar mijn woorden, maar kijk niet naar mijn daden” van hypocriete greenwashers.

Het fonds scoort zelf een pak beter dan heel wat fondsen die wél een expliciet duurzaamheidsmandaat hebben. Omdat het zich naar de buitenwereld niet als dusdanig profileert, zal het dan ook onder de radar blijven voor wie zijn fondsen louter op de intenties van de beheerders aftoetst.

We weten niet of dit fonds niet eerlang toch het steven zal keren en zal investeren in