Categorieën
home

Pensioenfondsen in VK moeten voortaan met ESG rekening houden.

Het Verenigd Koninkrijk komt de laatste paar jaar in beeld als een land op drift. De politieke leiders zijn er niet slagkrachtig (of slaan alle richtingen uit). De bevolking is het alleen eens over het feit dat ze verdeeld zijn. Zichzelf in de voet schieten lijkt een wezenskenmerk van de Britten te zijn. Althans gezien vanuit onze positie aan de overkant van het Kanaal.

Er is meer dan de karikatuur.

Scrabble pensioenfonds - Pensioenfondsen in VK moeten voortaan met ESG rekening houden.
ESG : 3 x woordwaarde
Environmental
Social
Governance

Toch gebeuren er ook nog zinvolle dingen. Deze komen bij ons amper in de pers. Zo is de wetgeving rond financiële producten er recent aangepast. Als onderdeel van het streven van de overheid om klimaatverandering aan te pakken, zijn pensioenfondsen met ingang van 01/10/2019 er verplicht om een ESG-beleid te hebben. Zodra er meer dan 100 leden in een pensioenfonds toegetreden zijn, ben je onderhevig aan die verplichting. De ESG-benadering moet voortaan -naast de financiële overwegingen- ook uiteengezet worden in hun SIP (Statement of Investment Principles). Kort door de bocht: rentmeesterschap duikt voortaan ook op in elke prospectus van een (niet-ultraklein) pensioenfonds.

Pensioenfondsen zijn grote financiële hefbomen.

Ppensioenfondsen beheren gedurende lange jaren grote kapitalen van hun leden. Deze worden er vanaf nu in een richting gestuurd waarin niet alleen financieel rendement belangrijk is. Voortaan wordt ook rekenschap gevraagd mbt. het effect van die geldstromen op vlak van sociaal -, milieu- of bestuurlijk beleid. ESG is niet langer een optioneel extra (aankruisvakje op een onderschrijvingsformulier) voor vermogensbeheerders. Het maakt voortaan integraal deel uit van de fiduciaire verplichtingen van aanbieders van pensioenfondsen. Zo zullen beheerders ook moeten laten zien hoe zij de risico’s van bijv. klimaatverandering aanpakken. Evolueren hun beleggingsengagementen en hun stemgedrag bijv. naar koolstofarme bedrijven of weg van de fossiele grootmachten? Hier niet aan beantwoorden kan voortaan hun juridische aansprakelijkheid in het gedrang brengen.

fossielvrij pensioenfonds - Pensioenfondsen in VK moeten voortaan met ESG rekening houden.
Er waren al voortrekker. Nu wordt het er algemeen gangbaar.

De miljarden ponden , die in dergelijke stelsels rondhangen zullen eindelijk doen wat volgens een recent eigen onderzoek van de Britse regering verwacht wordt door 68 % van de Britse spaarders. Met name dat hun beleggingen ook rekening houden met de impact op mensen en milieu. Dit zal wellicht een groter effect hebben op de aanpak van de klimaatverandering dan bijna elke ander beslissing die de overheid kan nemen.

Binnenkort ook aan deze kant van de plas.

Het is de verwachting dat Europa hierrond  in de komende jaren zelf ook verdere stappen zet. Maar voor 1 keer is het leave-kamp een positieve trendsetter.  In België probeert FairFin bijv. de pensioensector in diezelfde richting te bewegen. Althans via het opzetten van een duurzaam pensioenspaarfonds voor leden van de (para-)medische wereld.

Natuurlijk moet in de praktijk nog blijken of de verplichting in de UK effectief wel leidt tot de te verwachten resultaten: ESG-risico’s goed inschatten én de weg naar een zero-carboneconomie helpen plaveien.

Noodzakelijk, maar niet voldoende.

Zo ziet UNPRI 4 nog te nemen obstakels:

  1. consolidatie in de pensioensector. Het VK is 1 van de meest gefragmenteerde pensioenmarkten ter wereld. Naast (relatief) hogere exploitatiekosten in een klein fonds, is het bestuur er vaak van mindere kwaliteit of minder goed uitgerust om specifieke scenario’s te kunnen analyseren. Een kwestie van “size matters”.
  2.  verbetering van de duurzame beleggingskennis bij fondsbeheerders. De meeste pensioenspaarders zijn nog 25 jaar of langer verwijderd van hun pensioen. Dit is de periode waarin de Britse regering tot een zero CO2-uitstoot wil komen. Deze economische transformatie zal ook gevolgen hebben voor het financieel rendement van beleggingen. Maar veel vermogensbeheerders hebben hun investeringsaanpak nog niet aangepast hebben aan klimaatverandering. Zo wordt er nog erg veel geld belegd in wat ooit (binnenkort?) stranded assets zijn. feit. De basisopleiding van fondsbeheerders besteedt daar nog geen aandacht aan. Ook bestuurders van dergelijke fondsen kunnen hier wel nog wat bijsturing gebruiken.
  3. pensioenfondsen moeten meer luisteren naar de bekommernissen van haar leden. Wereldwijd stijgt de aandacht voor het realiseren van de SDG’s. Veel leden willen dat hun spaargeld de wereld ‘ten goede’ komt. Maar men hoeft niet zelf het warm water uit te vinden. In binnen- en buitenland zijn al ‘best practices’  te vinden. Nu komt het er op aan van elkaar te willen leren.
  4. pensioenfondsen moeten betere service bieden. Pensioenfondsen zijn een enorme bron van inkomsten voor de financiële sector. Vaak werden ESG-factoren buiten beschouwing gelaten bij de keuze van de dataleveranciers of andere diensten waarmee men samenwerkte. ESG-screening werd soms gezien als een extra te betalen kost in plaats van als onderdeel van het totale plaatje. Ook werd vastgesteld dat weinig grote vermogensbeheerders een specifiek stembeleid hadden over bijv. klimaatverandering. Pensioenfondsen zullen zich pro-actiever moeten opstellen. Zowel ten opzichte van hun zakenpartners als in de reële economie. Transitie vereist nu eenmaal dat belangrijke actoren zich ook luid en duidelijk uitspreken.

Effecten opvolgen.

Regelgeving wijzigen is natuurlijk 1 iets. Evalueren of dit uiteindelijk ook opbrengt wat men ervan verwachte is de volgende stap. ShareAction, de Britse activistische promotor van verantwoord beleggen, heeft zich alvast voorgenomen om naar het einde van het jaar de 16 belangrijkste Britse pensioenfondsen te screenen. Met de  de huidige hervorming is de regelgeving mbt. beleggingen gewijzigd. Hoe integreert men dit  in hun beleid en hoe wordt een ambitieus ESG- en rentmeesterschapsbeleid gecommuniceerd naar de leden wordt dan de vraag.

 

Categorieën
home

Dieselgate, the sequel.

Wat voorafging

Volkswagen versus Volksgezondheid

De Volkswagen-groep leed enorme imagoschade toen het per 21/08/2015 -na een jaar ontkennen- alsnog noodgedwongen toegaf vervalsingssoftware ingezet te hebben. De uitstootnormen die de auto’s van het bedrijf moest naleven werden in de praktijk bij lange na niet gehaald. Door middel van sensoren wist een wagen dat hij zich op een testbank en niet in real life bevond. De software van het voertuig zorgde er dan voor dat de wagen aan de stikstofoxidenorm voldeed. Eens op de weg werd deze begrenzing terug afgezet. En pompte de wagen tot 50 keer meer giftige stoffen de lucht in dan toegelaten door (een al door autolobbygroepen beïnvloedde) bescheiden Europese standaard. Volgens schattingen koste dit in Europa ruim 44.000 gezonde levensjaren en veroorzaakte dit ruwweg 5.000 vroegtijdige sterfgevallen (cijfers tot 01/2016). Dit lezen we op de Wikipediapagina onder het lemma Emissieschandaal.

De gevolgen van Dieselgate, deel 1.

Dit alles kostte de VW-groep ettelijke miljarden aan beurswaarde en boetes. De wetgever in de VS was duidelijk strenger dan deze in Europa. Volkswagen bekende er in 2017 schuld aan samenzwering, tegenwerking van de rechtsgang én schending van de Amerikaanse milieuwetten.

In de nasleep van het schandaal bleek dat ook andere merken boter op hun hoofd hadden en dat de regelgever in Europa erg laks was. Het belang van de industrie primeerde er boven de luchtkwaliteit van haar burgers.

Europa verscherpte inmiddels zijn regels. Tegen 2030 moet de CO2-uitstoot van wagens met 37,5 % en van bestelwagens met 31 % verminderen ten opzichte van de norm van 2021 (gemiddeld 95 gr CO2/km).

Dit alles is bijv. voor een merk als LADA voldoende om de Europese markt te verlaten. De nieuwe regels werken op basis van gemiddelden. Dat laat autofabrikanten toch nog wat ruimte. En zo zie je ook lucratieve deals ontstaan tussen vreemde allianties (vb. tussen Fiat Chrysler en Tesla).

Luister naar mijn woorden,….

Je zou verwachten dat Volkswagen dan ook zijn pokkebest doet om zijn blazoen op te poetsen. En ja, hoor, aan goede intenties geen gebrek. Op hun website hebben ze een uitgebreid hoofdstuk gewijd aan duurzaamheid. Zo kan je er lezen dat ze een groene lening van 1 miljard euro afgesloten hebben voor hun submerk Porsche. Meer dan 100 institutionele beleggers tekenden hierop in. Hun project werd -luidens hun site- aan strenge audits onderworpen door raters als ISS ESG en the Climate Bond Initiative. We vermoeden dat sommige van deze beleggers niet gelukkig zullen zijn bij de rest van dit verhaal. Tenzij het hen natuurlijk alleen gaat om een lucratieve deal in een wereld van negatieve rentes.

Maar kijk niet naar mijn daden.

Bovenstaande lijkt echter toch deel uit te maken van oogverblinding (greenwash), als we naar de praktijk van de Volkswagengroep kijken. Zo blijkt dat nu ook bij de fix voor de sjoemelsoftware zelfs gesjoemeld werd.

Dit werd uitgebracht door Teslarati. Nu is dit een website die zich vooral focust op TESLA, SPACEX en hun bezieler Elon MUSK. Ze zijn -als fanboys- misschien niet de meest objectieve bron. Nochtans lijkt hun informatie -hoe ongelooflijk ook- toch op een ernstige bron gebaseerd, met name een Duitse rechtbank.

Een rechtbank in Düsseldorf kwam tot de conclusie dat de softwarefix die Volkswagen uitbracht om de sjoemelsoftware te neutraliseren slechts onder beperkte omstandigheden zijn functie waarmaakte. Haar officiële functie  was om bij de betrokken wagens de uitstoot veel minder vervuilend te maken, zodat de auto’s wel zouden beantwoorden aan de wettelijke normen. De fix blijkt echter alleen te werken bij buitentemperaturen tussen 10 en 32 ° Celsius. Is het warmer of kouder? Dan blijft de wagen evenveel als vroeger vervuilen, zelf al installeerde een garagist de fix.

  • Nu stijgen de buitentemperaturen -ondanks klimaatopwarming- in een groot deel van Europa zelden boven de 32 °. Maar als ze het doen, doen ze het in vakantieperiodes. Momenten dat ganse volksverhuizingen aan de gang zijn en erg veel kilometers gereden worden.  En vergeten we niet dat het merk (o.m. via submerk Seat) ook in het zuiden van Europa goed aanwezig is.
  • Wat de temperatuur onder de 10 ° betreft: die kennen we hier tijdens een flink aantal wintermaanden. En hoe noordelijker wij ons begeven hoe langer deze periode duurt.

De te verwachten gevolgen voor Volkswagen van Dieselgate, deel 2?

Naar de buitenwereld kwam Volkswagen dus met een oplossing die een redelijk groot placebo-effect heeft. De patiënt denkt dat hij geholpen is, maar is gewoon in de luren gelegd.

De Duitse versie van Wallstreet-Online vermeldt dat door deze uitspraak het Dieselschandaal terug van nooit weggeweest is.

  • De wagens bij wie ondertussen de fix geinstalleerd is, rijden in feite opnieuw illegaal (wegens overschrijden van uitstootnorm) op de baan.
  • Tevens zou dit de verjaringstermijn voor schadevergoeding stuiten. Volkswagen heeft zich tot heden op het standpunt gesteld dat schadeaanspraken tot 3 jaar na bekendmaken van Dieselgate konden ingediend worden. Alles wat later kwam zou als verjaard beschouwd worden. Nu hun oplossing in feite een nepoplossing blijkt te zijn, mag men stellen dat het probleem nooit verholpen is. En dat die termijn van 3 jaar dus gestuit is.

In dit licht gezien klinken de hernieuwde pleidooien van het bedrijf voor diesel wrang. Je zou je normalerwijze eerder aan bijkomende financiële aderlating bij het bedrijf verwachten.

Clementie voor een recidivist?

Bis repetita non placent” leerden we tijdens onze Latijnse les. Bart De Wever kan je uitleggen wat dit betekent. Beschik je niet over zijn rechtstreekse lijn, dan geven we hier weg dat “herhalingen niet in goede aarde vallen“.

We leven in 2019. Van een belangrijk bedrijf mag je verwachten dat het zich -naast winstbetrachting- verantwoord opstelt. Doelbewust cijfers, die de gezondheid van duizenden mensen beïnvloeden, manipuleren? Het is een schande. Je bent hiervoor publiekelijk op de vingers getikt, bent daar ook financieel voor beboet en je blijft volharden? Het is een dubbele schande.

Informeren of amuseren?

Maar waar blijft de aandacht hiervoor bij de media?

Maar dat een belangrijke multinational ons blijft belazeren en onze gezondheid verder aantast, waar konden we dit lezen, horen of zien? Als je o.m. de zin voor (noodzakelijke) attitudevorming nav. klimaatverandering wil voeden, dan heb je hier toch een rol te spelen?

  • Is de autolobby zo machtig dat dit tussen de plooien verdwijnt?
  • Wil de economisch- en financiële pers- in de ban als ze zijn door de vrees voor recessie- de geteisterde autosector in Europa ontzien?
  • Of is het pure onverschilligheid?

Vreemd alvast als je weet dat elke Tesla die uitbrandt of waar een zwaar ongeval mee gebeurt in quasi elk persorgaan obligaat zijn aantal tekstregels (al dan niet met foto) krijgt.

 

 

 

Categorieën
home

Je financiële middelen verhuizen: de efficiëntste weg naar een kleinere ecologische voetafdruk.

In alle kranten zijn de voorbije weken lijstjes verschenen, wat je – naast betogen voor een beleid waarbij klimaatmaatregelen serieus genomen én daarna ook echt gerealiseerd worden – kon doen om je CO2-uitstoot te reduceren. In november van 2018 kwam Nordea, de grootste financiële groep uit Noord Europa, met de verrassende boodschap dat je vooral aandacht moet besteden aan je eigen financieel gedrag. Door uw geld van gewone rekeningen en fondsen naar duurzame alternatieven te verhuizen, verklein je (bij een gemiddelde levensloop) tot 27 x efficiënter je ecologische voetafdruk dan met een geheel van andere (ook zinvolle) gedragsveranderingen.

Hoe werd dit berekend? De premissen waarvan uitgegaan werd om tot dit resultaat te komen vindt u hier.

Spectaculaire cijfers. Maar blijven ze ook overeind als je dieper graaft? 

We mogen niet vergeten dat deze boodschap gebracht wordt door een instantie die hier ook garen bij spint. Het klinkt daarom een beetje als de oude reclame: “Wij van WC-Eend adviseren WC-Eend”.

Nordea stelt m.i. terecht dat het jammer is dat de financiële middelen die iemand heeft én de aanwending ervan ten onrechte niet meegeteld wordt bij de berekening van diens persoonlijke ecologische voetafdruk.  Hiermee wordt je geld als een neutrale factor ingeschat. En dat is het zeker niet.

Ons huidig economisch model zet nog steeds subsidies, investeringen en leningen in om activiteiten te stimuleren die destructief zijn op milieuvlak. Het gaat daarbij verkeerdelijk uit van onbeperkte bronnen en geeft geen aandacht aan de klimaatverandering. Dit moet radicaal veranderen. De financiële middelen moeten eerder ingezet worden ten gunste van bedrijven die inzetten op een transitie naar een lage CO2-uitstoot, naar een duurzame economie. Als alle mensen dit zouden begrijpen, dit in rekenschap zouden brengen en dan hun geld in beweging brengen, zou al dit kapitaal in de juiste richting kunnen vloeien.

Categorieën
home

De eigen portefeuille in januari 2019

 

Plannen voor een live-versie aan de Mexicaanse grens

Begin 2019 stond in de VS in het teken van de muur aan de grens met Mexico. Komt hij er of niet, wordt hij van staal of beton, betalen de Mexicanen hem of niet,… Met getrokken messen stond Trump tegenover een democratisch blok. Veel republikeinen keken verveeld weg van de krachtmeting, die zelf de overheid tot stilstand deed komen (government shutdown).

Het voordeel van problemen in de thuismarkt is dat er weinig energie overblijft om in het buitenland brokken te maken. Zo kwam het dat het overleg tussen de VS en China nopens de onevenwichtige handelsbalans (en respecteren van intellectuele eigendom) niet verder op de spits gedreven werd. Via overleg lijken de plooien ietwat gladgestreken.  Signaal voor de beurzen om hun kar te keren en de vrije val van de voorbije weken achter zich

Categorieën
home

Energietransitie: kopbrekens voor beleggers

 

Dat er financiële risico’s verbonden zijn aan de klimaatverandering, dat kan iedereen aan zijn klompen aanvoelen. Vorig jaar was er op TV bijv. de dramaserie Als de dijken breken om ons hierop attent te maken.

In Nederland heeft De Nederlandse Bank -DNB- (die net als zijn equivalent onze Nationale Bank van België -NBB- het prudentieel toezicht heeft op de financiële sector) daar in 2017 een studie aan gewijd.

Dit onder de toepasselijke titel “De Nederlandse financiële sector veilig achter de dijken?” .

En op 20 september 2018 was er in Amsterdam een seminarie rond de beleggingsrisico’s veroorzaakt door klimaatrisico en energietransitie.  Doelgroep waren pensioenfondsen en verzekeraars. Verschillende sprekers hebben er de impact van klimaatrisico’s op het beleggingsgebied van

Categorieën
home

Klimaatakkoord: blijven we op koers?

 

Op weg naar genezing?

Bij het afsluiten van het klimaatakkoord in Parijs (eind 2015) werd het engagement opgetekend om de klimaatopwarming tot 2 ° C te beperken. Om dit te bereiken moet de uitstoot van broeikasgassen onder 450 ppm blijven.

Vanaf november 2016 kwam dit akkoord in voege.

Nu komt het er op aan om de nodige maatregelen te nemen én op te volgen of deze wel het vereiste resultaat opleveren. Tenzij je zoals een zekere D.T. uit de V.S. liever vriendjes blijft met de Koch brothers.

Veel goede wil, hoop en verwachting moet nu geconcretiseerd worden. Het zal acties vergen. En gedragswijziging op alle vlakken met zich meebrengen. Minstens voor iedereen die er een westers leefpatroon op nahoudt.

Vermogensbeheerder Schroders heeft met zijn duurzaam investeringsteam nu een dashboard uitgewerkt waarbij de klimaatvooruitgang kan opgevolgd worden.  Hieruit

Categorieën
home

Trump en klimaat: ” I never promised you a rose garden”.

 

Uiteindelijk deed hij dan toch wat hij aan zijn kiezers beloofde. President Trump stapt met Amerika uit het klimaatakkoord van Parijs .

Dat dit nog een tijd zal duren vooraleer het realiteit is weten we. Of het afhaken van een grote vervuiler met een diepe portemonnee een domino-effect zal opleveren, weten we nog niet. In alle geval de wetenschap is het er over eens dat global warming geen hoax is. U moet al ziende blind zijn of manifest andere belangen prioriteit geven om te ontkennen dat er met ons klimaat wat aan de hand is.

Zal de waarheid tijdig de leugen achterhalen?

Wie moet nu het klimaat redden? De overige landen, geholpen door sommige  individuele staten uit de VS en/of door de industrie, die wel de zinvolheid van investeren in toekomstgerichte technieken inziet , de paus , … . Of Al Gore met zijn nieuwe film An Inconvenient Sequel: Truth to Power ?

Kan de burger ook iets doen?  Door te procederen? Door anders te consumeren ? Door anders te eten ? Of door anders te beleggen?

Willen we het redden, dan zal het  in alle geval van iedereen volgehouden gedragsverandering vergen. Het wordt dus geen walk in the park. En in die zin is het meer dan ironisch dat “The Donald” zijn beslissing mededeelde in de rozentuin van het Witte Huis. Het deed me denken aan de Lynn Anderson countryhit I never promised you a Rose Garden .

Met deze blog proberen wij al enkele jaren mensen te bewegen om hun beleggingsgedrag bij te sturen. Dit onder het motto Put your money where your mouth is. Misschien dringt het nu met de manifeste negatie van een wereldleider (sic) meer door dat we ook ons spaar- en beleggingsgedrag in overeenstemming moeten brengen met onze eigen opvattingen en geweten.

Categorieën
home

Blijf de vloedgolf voor.

 

Een wankele atmosfeer
Een wankele atmosfeer

Vorige vrijdag was een historische dag voor onze planeet: het Klimaatakkoord is in werking getreden. De verplichtingen die eind vorig jaar in Parijs zijn aangegaan zijn nu onomkeerbaar. De ratificatiedrempel (55 staten die 55 % van de uitstoot van broeikasgassen vertegenwoordigen) werd bereikt.

Ondertussen nam Marokko de voorzittershamer over voor de COP22, die in Marrakech zal plaatsvinden.

Het akkoord is een eerste, noodzakelijke, maar niet voldoende voorwaarde om de drastische opwarming van de aarde en de gevolgen ervan tegen te gaan. Wat deze opwarming veroorzaakt en hoe dit effect heeft en zal hebben wordt goed weergegeven in de documentaire Before the Flood, die filmster en VN vredesambassadeur Leonardo DiCaprio recent via National Geographic uitbracht. De originele versie ervan kan je hier zien. Het is mogelijk de An Inconvenient Truth voor deze generatie. Doombeelden, maar ook glimpen naar oplossingen zijn er in verwerkt.

De overheden kunnen door hun beleid de opwarming tegenhouden. Terugdraaien is er niet bij . Het engagement beperkt zich tot verdere stijging tot maximaal + 2 ° Celsius. Als burger kunnen we zelf ook een steentje bijdragen: aanpassen van ons eetgedrag, beter isoleren en overstappen op hernieuwbare energie voor onze huisvesting, afscheid nemen van fossiele brandstoffen voor ons vervoer, ….

Ook in uw beleggingsaanpak, kan u meer aandacht besteden aan tegengaan van

Categorieën
home

2 jaar Model S: voorbij de wittebroodsweken.

 

Het is vandaag de 2e verjaardag van mijn Tesla Model S. Niet dat ik ga vieren, maar omdat elektrisch rijden nog steeds niet echt ingeburgerd is, wil ik mijn ervaringen en indrukken nog even inventariseren. Misschien hebben anderen er ook iets aan.

Nog steeds gelukkig met de keuze?
Nog steeds gelukkig met de keuze?

Eerdere beschouwingen schreef ik in mijn blogteksten “Afscheid van de Tuf-Tuf-Club” – nav.  ingebruikname van de wagen -en “Bijna 4.500 kg milieuwinst op 1 jaar” – mijn evaluatie na 1 jaar gebruik-.

Ik ga de elementen die ik toen aankaartte niet opnieuw herhalen. Wel aanvullen met mijn bedenkingen van het voorbije jaar. Een soort vooruitschrijdend inzicht dus. Indrukken van 1 ervaringsdeskundige  en zeker geen omvattend essay.

Hoewel mijn balans positief blijft, mag dit mag niet beletten om pijnpunten te zien. Liefde die alleen

Categorieën
home

Einde Reeksen bij Duurzaam Beleggen

 

We kennen de gewoontes van winkelketens om op het einde van een seizoen grote kortingen te geven op artikels die de komende modeswitch niet zullen overleven.

Wij verlaten het assortiment
Wij verlaten het assortiment

Ook in beleggingsland wordt geregeld gekeken of de producten die in de etalage staan nog voldoende aantrekkelijk zijn. Soms worden er enkelen op non-aktief gezet. In tegenstelling tot in de materiële wereld worden deze producten niet gebradeerd. Ze verdwijnen stilletjes, quasi achteloos uit het aanbod.

Ook bij Ethisch Beleggen zijn er momenteel enkele producten uit ons aanbod einde reeks.

Bij onze leverancier Delta Lloyd Life