Categorieën
home

Geslaagde wervingscampagne voor NewB: Proficiat!, maar ….

wervingscampagne NewB
Deze kaart mag ongeopend in de kast blijven.

Het leek op Game Over toen eind vorige week de teller voor het beoogde bijeenhalen van € 30.000.000 maatschappelijk kapitaal amper op de helft stond. In de laatste dagen van de wervingscampagne van NewB, kwam er echter een verpletterende eindspurt. Hierdoor is een noodzakelijke, maar mogelijk nog onvoldoende voorwaarde voor het behalen van haar banklicentie behaald.

Er zal veel vreugde zijn bij de initiatiefnemers en haar fans. De opgebouwde spanning moet ondraaglijk geweest zijn. Elders zal er scepticisme blijven hangen. Sommigen –zoals schrijver dezer– zullen moeten toegeven dat ze letterlijk & figuurlijk geen cent gaven om het welslagen van de wervingscampagne. En dat ze dus verkeerd waren. Maar met 1 veldslag win je nog geen oorlog. De kritische houding die we van bij het begin tegenover het initiatief innamen blijft alsnog overeind.  Kritisch zijn sluit echter geen sympathie uit.

Waarom kwam de fondsenwerving  zo moeilijk op gang?

In de voorbije maand probeerde NewB voldoende kapitaal op te halen onder haar coöperanten, sympathisanten en derden.

De campagne kwam erg moeizaam op gang. Na 15 dagen campagne was het vreemd vast te stellen dat grote sociale organisaties (vb. vakbonden) hun achterban nog niet opgeroepen hadden om te participeren. Gebrek aan geloof in de levensvatbaarheid van het initiatief na de erg lange aanloop? Of onverschilligheid bij de top en/of slechte organisatie bij het verantwoordelijke middenkader? Het is ons onbekend.

Wel viel het op dat ook andere initiatieven om geld op te halen voor “de goede zaak” (vb.  North Sea Wind – coöperatie met link naar Colruytgroep) ook niet de verhoopte sommen bij de particulieren kon ophalen.

Allerlei vragen borrelden op:

  • Is de groep die in coöperaties wenst te investeren overbevraagd of te klein?
  • Zijn de eisen die de controle-waakhonden dergelijke initiatieven opleggen (je moet je telkens door een flinke stapel waarschuwingen werken vooraleer je kan investeren) al te ontradend?
  • Heeft de bittere smaak van het over de kop gaan van Arco nog meegespeeld?
  • Is de periode van geld ophalen slecht getimed tussen september (opstart scholen)  en december (cadeautjesmaand, pensioenspaarmaand,….)?

Maar achteraf waren die overbodig.

Vanuit een verloren positie naar de overwinning?

De eindspurt die NewB maakte, deed denken aan de overwinning van Mathieu van der Poel in de Amstel Gold race 2019. Vanuit het peloton terugkomen én alsnog de spurt winnen. Faut le faire!

De initiatiefnemers hebben hun koelbloedigheid bewaard en slaagden er in om de mobilisatie toch naar een hogere versnelling te schakelen. Daarvoor werden grote middelen ingezet. Video’s met BV’s, reclame in NMBS-stations, … .

Ook via sociale media werd de strijd geleverd. Stuk voor stuk moesten mensen overtuigd worden. Blijkbaar sloeg dit aan. Ondanks het feit dat de social media ook een flink pak haters/tegenstanders kende. En deze zich in commentaren niet steeds subtiel uitdrukten. Iets wat sommige verdedigers uitdaagde om hetzelfde te doen.

Wie de particulieren zijn, die intekenden, is voor de buitenwereld niet zeer duidelijk. Wellicht is er een groot deel peer-to-peer beïnvloeding geweest. Waarbij uiteindelijk een sneeuwbaleffect ontstond. Of het allemaal goed geïnformeerde mensen zijn, valt te betwijfelen. De boutade “je moet niet noodzakelijk een muziekliefhebber zijn om van Bart Kaëll te houden. Soms volstaat het om doof te zijn“(*) duidt er op dat er een verschil is tussen “kenner” en “fan”.

Zo was het opvallend dat er niet al te veel aanwezigen waren om de infomomenten die NewB zelf in het hele land organiseerden. Zelf was ik erbij in Gent. Voor dergelijke stad (qua bevolking en met een progressief imago) waren er met moeite -eigen schatting- 80 luisteraars.

Het lijkt er op dat er meer animo was in het Franstalig gedeelte van het land. Dat blijkt onder meer uit de grote investeringen die zowel het Brussels gewest als de Waalse regering (elke € 400.000 met engagement om zo nodig daar nog € 600.000bovenop te doen). Ook de universiteiten (in Louvain La Neuve en Brussel) investeerden € 200.000.

Maar meer dan 50.000 investeerders blijft een mooi resultaat.

Een bank maken. Lijkt eenvoudiger dan het is.

Blijft NewB een goed idee of is het een nobel doel op drift?

Edwin De Boeck, voormalig hoofdeconoom van KBC en nu verbonden aan studiedienst van N-VA, noemde NewB in een tweet op 13 november ‘une fausse bonne idée’.

In volle bankencrisis was het project zeer wervend en actueel. Of het dit 10 jaar later nog is, is een andere vraag. NewB nam in maart 2013 een blitzstart (het verzamelde 40.000 coöperanten op korte tijd). Maar daarna leek het project als een soufflé in elkaar te zakken. Nu -dankzij de geslaagde wervingscampagne- lijkt de metaalmoeheid terug verdwenen.

Maar toch kan men vragen stellen bij het initiatief. Zijn in de grote tijd die tussen idee en aanvraag tot erkenning de omstandigheden niet te hard gewijzigd om de originele focus overeind te kunnen houden? Kan een open coöperatieve structuur adequaat reageren op gewijzigde omstandigheden?

De aard van de urgentie blijkt veel omvangrijker.

NewB is getooid met een nobele doelstelling als ‘bijdragen aan de financiering van de ecologische transitie die nodig is‘. Kan een piepkleine, regionale- en opstartende bank deze rol echter zinvol opnemen? Of kan ze hierin niet meer dan een hete druppel op een plaat zijn?

Zeker nu we weten dat ten gevolge van voortschrijdend inzicht (denk klimaatakkoorden Parijs) de urgentie én het benodigde geld voor die transitie nijpender en vele malen groter is.

Mogelijk is er meer heil te verwachten van het Europese actieplan voor duurzame financiering om wel aan een (regionaal) noodzakelijke schaal te geraken. Daar zouden alle banken (en andere financiële instellingen) mee in het bad getrokken worden.

Het oorspronkelijk plan werd bijgestuurd. Hoe bewust gebeurde dit?

Soms is het zinvol om toch eens naar de basis terug te grijpen. Je vindt deze o.m. terug in NewB- Coöperatieve bank voor sociale economie uit 2014. Zowat de blauwdruk van wat NewB aanvankelijk beoogde. Je bemerkt veel verschillen met waar er uiteindelijk in 2019 voor opgeroepen werd.

En niet alleen in het noodzakelijke kapitaal . In 2014 wou NewB voor € 60.000.000 aan kapitaalengagementen hebben bij de opstart (zie p. 19). Het dubbele van wat men nu probeerde bijeen te krijgen. Is bankieren in een nog feller gereglementeerde financiële omgeving nu plots goedkoper geworden? Het lijkt onwaarschijnlijk.

Van agentschapsbank naar online-concept.

Het bankconcept van NewB evolueerde ook. Waar aanvankelijk gestreefd werd naar enkele lokale aanspreekpunten (p. 6 onder & P 7. bovenaan) (om tegemoet te komen aan de bekommernis van bereikbaarheid en nabijheid door de forse sanering in het reguliere kantorennet), werd het bij de FSMA en ECB ingediende plan uiteindelijk een online-bank met weliswaar een bereikbaar callcenter.

Natuurlijk is dit opschuiven ingegeven door de verdere evolutie in het banklandschap en de doorgedrongen digitalisering. Maar is het huidige  concept voor deze start-up nog bestand tegen de ontwikkelingen die er aan staan te komen en die de reguliere banken ook nog over zich krijgen: Apple Pay, Google Pay , Libra van o.m. Facebook (hoewel dit project misschien ook al zijn momentum voorbij is als we het aantal afhakers zien), … . Het lijken westerse varianten die zich spiegelen aan het immens populaire WeChat van het Chinese Tecent. En ze staan allen aan onze buitengrenzen te kloppen om binnengelaten te worden.

Dergelijke kapitaalkrachtige mastodonten zijn in staat om grote schokgolven te veroorzaken in ons financieel gedrag. Of een speedbootje op zonne-energie (een beeldspraak waarmee NewB zich omschreef op het door mij bijgewoonde NewB on Tour-event in november ll.) daar tegen bestand is en of zijn klanten zich lang veilig zouden voelen in dergelijk vaartuig? We zullen moeten afwachten. NewB schermt wel met een “heel performant en informatief informaticaplatform”. Maar tot heden hebben weinigen hier iets van gezien.

Van Bank naar Bancassurance.

Tevens veranderde het concept van uitsluitend duurzame coöperatieve bank geleidelijk aan naar een bankassurance-model.

Wellicht vanuit de noodzaak aan financiële middelen en de eisen van toegetreden investeerder Monceau Assurances. In de blauwdruk uit 2014 wordt immers met geen woord gerept over verzekeringsdistributie. Noch als financieringsmogelijkheid, noch als productaanbod.

Duurzaam – en ethisch verzekeren is echter een nog moeilijker concept om uit te rollen. Alleen al door het feit dat veel producten simpelweg wettelijke gereglementeerd zijn  -denk BA-Motorvoertuig, Ba-Privéleven, …). De bocht waarin NewB zich wrong om hun unique selling point ook op verzekeringsproducten toe te kunnen passen luidde “De toekomst van NewB verzekeren door het nuttige aan het ethische te koppelen waardoor uw verzekering en uw waarden samenkomen“. Toegeven dat het ”We’re only in it for the money” was, zou geloofwaardiger geweest zijn.

Op lange termijn is het trouwens niet zeker dat het bankassurance model overleeft. In België is KBC hier nog redelijk succesvol in. Maar anderen zijn hiervan reeds teruggekomen. Zo stapten in de voorbije 20 jaar kleinere banken verbonden aan Allianz (AGF-Bank, Mercator) uit de markt. Na de financiële crisis werd ook Ethias Bank verkocht (en ging even later over de kop als Optima Bank). En recent besloot ook AXA zich uitsluitend op verzekeringsverkoop in België te richten en wordt de bankportefeuille doorgeschoven naar Crelan. Iets wat reeds eerder in het buitenland gebeurde.

Redenen om er mee op te houden -naast de moeilijke marktomstandigheden en de sterk aangescherpte regelgeving- zijn

  • enerzijds tegenstrijdige belangen tussen een bank en een verzekeringsmodel (short-term/long-term),
  • maar anderzijds ook omdat beide modellen samen wel eens leiden tot verlies aan focus.

Je ziet het terugdringen van het bancassurance-concept mischien nog het duidelijks bij de beroepsgroep van verzekeringsmakelaars. Waar vroeger de gemiddelde makelaar ook een bankagentschap uitbaatte, is dit nu veel minder het geval. Onder meer door forse saneringen in het zelfstandig agentennet van banken. Meest opgemerkt hierbij: te totale liquidatie van Record Bank in 2018.

Wat is eenvoud?

Wat ook wijzigde was de ambitie mbt. het productenpakket. Waar oorspronkelijk de nadruk lag op beginnen met de ontwikkeling van  eenvoudige producten: zichtrekening, spaarrekening en kredieten, lijkt het accent nu verschoven te zijn.

Geen hypothecaire leningen meer.

Ook NewB moet rekening houden met de blijvend lage rente. Deze veroorzaakt een erg lage intermediatiemarge (verschil gegeven rente (vb. op spaarrekening) en aangerekende rente (vb. op hypotheek) bij de meeste financiële instellingen. Mogelijk is dit de reden waarom het aanbieden van hypothecaire kredieten (p.14) verdween uit de ambities.

Geruisloos van beleggingen in ethische producten naar beleggingsfondsen.

De laatste tijd hoorde en las je echter ook de (beperkte) ambitie om beleggingsfondsen te gaan verdelen. Of hiermee het oorspronkelijk adagio van ‘eenvoudige producten’ gevolgd werd is betwistbaar. In de blauwdruk lezen we niets over beleggingsfondsen. Daar gaat het vaagweg over beleggingen in ethische producten (p 14). O.i. toch iets anders dan ‘ethische beleggingsfondsen’.

Beleggingsfondsen verkopen levert geld op (commissies bij instap en mogelijk bij beheer). Maar dit vergt tevens opstellen van klantenprofielen en op basis daarvan voorzien in geschikte oplossingen. De wetgever laat in feite niet meer toe dat dit gebeurd met een gestandardiseerd eenvoudig aanbod.

  • Wil je je als bank beperken en géén adviesfunctie opnemen, dan nog moet je je klant een passend (appropriate) product voorstellen. Maar dit lijkt eerder het concept van een bank die haar klanten als een nummer wil behandelen.
  • Van een ethische bank mag je m.i. wat meer verwachten: begeleiden en adviseren rond beleggingen. In dat geval moet het aanbod ook geschikt (suitable) zijn.

Hoe NewB daarbij 1 van de basisregels van beleggen (in voldoende spreiding voorzien) zal naleven is vooralsnog ook een groot vraagteken. Dit gezien 1 van hun belangrijkste steunpilaren (die o.m. de voorzitter leverde), in haar meest recente studie het bestaande aanbod aan duurzame beleggingsfondsen een gemiddelde kwaliteit van 2,8 /100 toekent. Het beste fonds is het énige fonds dat niet gebuisd is. Maar met een 53 /100 kan het toch ook niet echt fier zijn op zijn beoordeling. U kan hierover uitgebreider lezen in ons blogbericht van 23/10/2019.

Op de promoavond mbt. de fondsenwerving deed de NewB-spreker hier erg luchtig over. Hij verwees naar onder meer naar het beleggingsaanbod dat ook door FairFin naar voorgeschoven wordt. Helaas steekt daar geen enkel beleggingsfonds bij. Een toevallige lapsus?

Bescheidenheid gewenst.

Fel uitgesproken ambities kunnen als een boomerang terugkeren.

Erg bevlogen zijn is zeker geen schande. Maar omdat wie in België zijn hoofd boven het maaiveld uitsteekt gemakkelijk geconfronteerd wordt met zeisen, die willen kortwieken, moet bevlogenheid samengaan met inhoudelijke- en strategische sterkte. En steeds siert enige bescheidenheid.

Een lang en hobbelig parcours.

Het was natuurlijk niet niets om zelf een alternatieve bank te willen opstarten. Het begon reeds in 1982 met de opstart van Netwerk Zelfhulp Vlaanderen, dat er toen ook reeds van droomde een alternatieve bank op te starten.  Al vlug werd dit ambitieus pad verlaten en werd een alliantie met ASLK opgezet en kwam Krekelsparen (spaarrekening) en later AlterVision (ethisch beleggingsfonds) in de markt. Door de schaalvergroting in de bankwereld verdween ASLK in Fortis en na de financiële crisis werd de Fortis groep opgedeeld en kwam het bancaire gedeelte bij BNP Paribas terecht. De relatie tussen Netwerkzelfhulp Vlaanderen dat ondertussen verveld was tot FairFin en haar bank bekoelde. En de bankgroep zette het Krekelsparen stop en liet het AlterVision fonds opgaan in een ander fonds.

Door de financiële crisis was de aandrang om de oude droom van midden jaren ’80 nieuw leven in te blazen aangewakkerd. Al in 2011 werden daar de eerste gesprekken hierrond aangevat. Dat leidde uiteindelijk tot de creatie van coöperatie NewB.

Maar ondanks de geslaagde fondsenwerving, moeten er nog klippen genomen worden vooraleer de erkenning een feit is.

Een potentiële horzel voor  de banksector

Dat de bankwereld zich niet steeds veel gelegen laat aan haar maatschappelijke functie is een feit. De ontsporingen die aanleiding gaven tot de financiële crisis van 2007-2009 toonden dit erg goed aan. Maar ook op kleiner vlak is het perfect mogelijk om tal van vingerwijzingen te geven waar het fout gaat (interne loonspanningen, service-afbouw, financiering van wapenhandel, fossiele brandstoffenindustrie, …). Druk door activisten is gemakkelijker te weerstaan (alhoewel niet op de lange duur) dan klanten te verliezen door een instelling die uitdraagt en bewijst dat het anders kan.

En een sector die in het visier loopt, heeft vaak de neiging om –althans voor de buitenwereld– zelfregulerend op te treden. We zagen het onlangs nog met het Febelfin-label Towards Sustainability.

“Ons burgerinitiatief doet een wervelwind van duurzaamheid en ethiek waaien in het Belgische bankenlandschap.” luidt het bij NewB. Maar alles moet in feite nog beginnen.

Een principiële bank met krachtig uitgeschreven waarden en normen én gedragen door een kritisch middenveld zou hier als een kanarie in een koolmijn kunnen (moeten) functioneren. En regelmatig een welgemeende ‘Cut the Crab‘ laten weerklinken. Tenminste als men er zou in slagen op koers te blijven en niet vermalen wordt onder de druk van collega-bankiers en regelgeving.

De val van zelfgenoegzaamheid.

Hard roepen tegen de gevestigde orde zal -in een democratie- steeds kunnen rekenen op de goedkeuring van een gedeelte van de bevolking. Dit is 1 van de redenen waarom populisme (van rechts en links) momenteel zo’n opgeld maakt. Maar vaak kan je het hardst roepen met slogans: zinsneden die goed klinken, maar daarom nog geen voldragen analyse inhouden. De politieke – en financiële realiteit is niet steeds geholpen met zwart-witte polarisatie. De “goeien” tegen de “slechten” is iets voor westerns of kinderfeuilletons. De werkelijkheid is genuanceerder.

In een wereld waar veel financieel analfabetisme heerst bestaat de kans dat NewB zich het aureool van onfeilbaar gaat aanmeten. Gelijktijdig rechter (bv. via haar ledenorganisaties) en partij (als verkoopskanaal) zijn, is een gevaarlijke positie. Al te gemakkelijk lopen goedbedoelende, maar niet van volledige informatie voorziene mensen achter andermans vlag. De stelligheid waarbij NewB zich in de opstartfase profileert tegen de gevestigde bankorde, zorgt er voor dat ze niet veel fouten zal mogen maken. Of er komt een tegenreactie. Misschien niet dadelijk van de klanten, die haar vertrouwen geven, maar van een breder middenveld en of van nu belaagde organisaties.

De NewB-waarden in de praktijk.

Persoonlijk mis ik bij de initiatiefnemers, diverse deelnemende organisaties en particulieren die NewB een warm hart toedragen de intellectuele twijfel. De preek die vanuit de kansel van NewB komt wordt m.i te autoritair over de hoofden verspreid én te gemakkelijk geslikt. De 13 waarden, die NewB als haar richtlijnen uitrolde, werden in de opstartfase m.i. al niet volledig nageleefd. Zo lijken de waarden “Eenvoud” (met beleggingsfondsen?), “Transparantie” (wijzigende opstellingen rond hypotheken en verzekeringen) en “Eerlijkheid” (in wervingscampagne oproepen dat er maar 30 dagen zijn voor de werving en 1 dag voor het verloop ervan aankondigen dat er 5 dagen extra voorzien wordt) precies toch redelijk flexibel.

Het kan allemaal wel zijn dat dit strategische wijzigingen zijn opgelegd door de omstandigheden. Dat het middelen zijn om het doel te bereiken. Maar deze vorm van Machiavellisme neigt toch naar praktijken van klassieke bankiers. Zich aanpassen én overgaan tot de orde van de dag: Business as usual.

—————————————————————————————-

noot:

(*) niets tegen Bart Kaëll natuurlijk. Voor wie zich geschoffeerd voelt, vul gerust een andere naam in.

Categorieën
home

Towards sustainability. Wordt het duurzaam beleggingslabel van Febelfin de norm?

Sinds 6/11/2019 heeft Febelfin haar website towardssustainability.be opengesteld. En al dadelijk blijken 311 fondsen het duurzaamheidslabel van Febelfin opgespeld te hebben. Het is te vroeg dag om die fondsen én het selectieproces eens tegen het licht te houden. Maar we staan alvast even stil bij de totstandkoming. In de aanloop naar het duurzaamheidslabel van Febelfin, vielen ons enkele dingen op.

De timing van het initiatief.

logo - duurzaamheidslabel van Febelfin
The Long and Windy Road staat op het Let It Be-album van The Beatles. Hopelijk is het Febelfin-logo minder fatalistisch bedoeld.

Febelfin presenteerde haar duurzaamheidslabel in het voorjaar van 2019. Het label ‘Towards Sustainability’ is als een soort vlucht vooruit te bekijken ten aanzien van Europese regelgeving die er aan komt. Het Actieplan “duurzame financiering” van de Europese Commissie was nog niet goed en wel bekendgemaakt of Febelfin organiseerde zich om een labeling rond te krijgen.

Die kwam tot stand na studiewerk (en lobbywerk) binnen de financiële sector in België. Er ging ook een korte “volksbevraging” aan vooraf. Kwam daar veel reactie op? En in welke mate hield men rekening met de suggesties of vragen die daaruit opborrelden? Dit is mij onbekend. Daarrond werd alvast niet gecommuniceerd. Op deze blog kon je daarover reeds lezen in onze bijdrage van 27/04/2018. Het leek er o.i. toen op dat de korte volksraadplegingperiode hun initiatief een schijn van openheid moest verlenen.

De financiële sector presenteerde haar (voorlopig) eindresultaat begin 2019.

Op hun website vindt je deze tekst die de ontwikkelde norm én het label toelicht. De foto rechts prijkt er in groot formaat bij. Er hangt ook een “groen” kader bij met volgend tekstfragment “ Dankzij de norm en het label van Febelfin kunnen consumenten er gerust op zijn dat ze niet beleggen in zeer ( in vet gezet door schrijver van deze blog) schadelijke bedrijfsactiviteiten.

Hm, handen wassen én groen. Dan denk je toch spontaan aan “greenwashing“, niet?

Hun eigen tekst blinkt wel uit in eerlijkheid. Zeer schadelijke activiteiten zijn uitgesloten. Bijgevolg kunnen ‘gewoon schadelijke activiteiten’ nog steeds door de beugel. Ja, toch?

De publieke reactie (versterkt door sommige betrokkenen) is kritisch …

Dit is ook de teneur van de commentaar die tot heden op de uitgewerkte norm en het label verschenen is.

  • In Bij Debecker op Radio 1, werd kort na publicatie aandacht besteed aan het “kwaliteitslabel”. Een radioprogramma blijft natuurlijk een vluchtig medium.
    • Economiejournalist Steven Rombaut die het label onderzocht stelde toch dat het hinkt op 2 benen. Door een te ruim aanbod te willen aanbieden, halen ook minder duurzame activiteiten nog de bereikte norm.
    • Ook kwam er kritiek van een woordvoerder van de Bond Beter Leefmilieu. “Het label van Febelfin zet de deur op een kier voor bedrijven die een groot deel van hun inkomsten uit olieboring en gaswinning halen. De normen zijn niet scherp genoeg.
  •  Triodos Bank zat met haar kritiek op dezelfde lijn. Volgens haar schoot het label tekort. Een duurzaam fonds volgens de normen van Febelfin zou zelfs in steenkool mogen beleggen.  Je kan hun standpunt onder meer lezen in dit MO*-artikel.
  • In het MO*-artikel komt ook Fairfin aan het woord. In een apart artikel op hun eigen site geven zij diverse concrete voorbeelden van bedrijven die zondigen tegen ESG-principes, maar toch niet gewipt zouden worden door de normen van Febelfin. Bedrijven die toch kunnen opduiken in “duurzame beleggingen” waar het Febelfinlabel op kleeft. Fairfin wijst er op dat er duidelijk lobbywerk gevoerd werd om de lat niet al te hoog te leggen. Tevens vraagt zij zich af of het wel toebehoort aan de financiële sector om zelf te gaan bepalen wat al dan niet duurzaam is én hoe ambitieus men hierin moet zijn. Tegelijk rechter en partij in een geding zijn, biedt kansen om het gelijk in het eigen kamp te leggen. Die opmerking formuleerden wij ook al op 27/04/2018.

Maar de sector kent ook instellingen die voor haar in de bres springen.

Triodos werd daarna van nestbevuiling beticht door andere Febelfinleden, gezien ze zelf betrokken was bij de discussies rond het label. Het lijkt een discussie rond concepten: is iets nu halfvol of juist halfleeg? Er zijn ook bankiers die zich positiever uitlaten over het label. Ze wijzen er op dat het slechts een beginnorm is. Deze kan later nog verscherpt worden. En voor ambitieuze bankiers is het niet verboden om zelf de lat hoger te leggen.

The proof of the pudding zal dus in the eating moeten zitten? Wat wordt het concreet? We kunnen het vanaf gisteren weten, want sinds dit moment is de website towardssustainability.be opengesteld.

Rijmt transparantie op verdedigen van eigenbelang?

In het geciteerde artikel is ook vermeld dat de technische uitwerking van de kwaliteitsnorm “voorlopig” enkel in het Engels beschikbaar is.  Het is een 40 pagina tellende nota getiteld “A Quality Standard for Sustainable and Socially Responsible Financial Products“. En ook 8 maand na lancering nog niet beschikbaar in 1 van 3 officiële Belgische landstalen. Het lijkt er dus op dat alvast transparantie niet echt een drijfveer is.

Jammer voor een organisatie die het op zijn website onder meer als zijn taak ziet om te

  • communiceren met de leden en het grote publiek en
  • deelnemen aan debatten op professioneel, politiek, maatschappelijk en educatief vlak‘.

Het cursief werd aangebracht door schrijver van deze blog.

De nieuwe website towardssustainability.be is gelukkig van bij aanvang wel in Nederlands en Frans beschikbaar. Maar ja, die moet natuurlijk ook als marketingkanaal voor de gelauwerde producten kunnen ingezet worden.

Is de Febelfin-norm nu de gebetonneerde wet?

Wil Febelfin met zijn initiatief de definitie van het begrip  “duurzaam beleggen” claimen? Dit volgens het principe “wie het woord heeft, heeft de macht“. Op de consumentenpagina’s van haar site liet ze alvast een tekst plaatsen die dit aan Antonio Gramsci ontleend inzicht ontkent.

In het artikel 4 misverstanden over duurzaam beleggen vinden we volgende vermelding:

Misverstand #4: Voor duurzame beleggings- en spaarproducten kan je enkel terecht bij speciale banken.
Voor duurzame spaar- en beleggingsproducten kan je terecht bij veel verschillende financiële spelers waaronder banken, verzekeringsmakelaars of -agenten, vermogensbeheerders en pensioenfondsen.

  • hoewel dit wellicht voor eigen gebruik geschreven is,
    •  (lees tussen de lijnen:) Ja, je kan ook bij grootbanken als BNP Paribas Fortis, Belfius, KBC,… terecht als je duurzaam belangrijk vindt. Je hoeft hiervoor echt niet naar Triodos te trekken of te wachten tot NewB effectief erkend is
  • bevestigen ze toch expliciet, dat er meer vis in de vijver zwemt
    •  Vermogensbeheerders, pensioenfondsen en verzekeringsmakelaars of – agenten worden als kanaal vermeld.

Vergeten?

Als verzekeringsmakelaar is er dus ook ruimte voor onze benadering.

Vreemd is m.i. dan weer wel dat er daarbij geen sprake is van verzekeringsmaatschappijen. Wat met direct writers én verzekeraars zonder erkende tussenpersonen (genre Ethias, bijv.), indien later blijkt dat Febelfin alsnog een claim legt op de speelruimte. Zij zullen moeten rekenen op het tussenvoegsel ‘waaronder’ om hun rechten te vrijwaren.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Categorieën
home

Megatrends zijn trending, maar zijn ze ook duurzaam?

Als er op korte tijd op sociale media erg dikwijls rond een bepaald onderwerp wordt gecommuniceerd, dan wordt dit ‘trending’ genoemd. Zo kan je bij Twitter steeds een lijstje vinden met trending topics. Een theoretisch voorbeeld op vandaag de dag zou kunnen zijn #paulsevers of #kilometerheffing/#rekeningrijden of #zwartgat.  Het gaat telkens over feiten – hier respectievelijk een overlijden, een teruggefloten belastingintentie of een première in de wetenschap – die plotsklaps als een komeet met erg veel aandacht gaan lopen, maar vaak de volgende paar dagen al als “oud nieuws” weggezet worden en uit het aandachtsveld verdwijnen. Trending is dus vaak ook synoniem voor “niet-blijvend”, niet-duurzaam.

Binnen de beleggingswereld komt het er ook op aan om tijdig de juiste trend te ontdekking. Als je bij de eersten bent die een trend spot, dan kan je daar zeker een lange tijd op surfen (een beurswijsheid is niet voor niets als volgt geformuleerd: “The trend is your friend until the end when it bends“). Probleem is natuurlijk dat er veel (potentiële) trends zijn en dat het -zeker in de beginfase- niet makkelijk is de winnaars er uit te selecteren.

De laatste tijd zien we een opmars van fondsen die zich profileren als een superfonds, dat wil inspelen op diverse trends tegelijk. We zouden ze kunnen vergelijken met dakfondsen, want vaak worden ze samengesteld uit sneden van beleggingsfondsen die de beheerder reeds op de plank heeft liggen.

Enkele voorbeelden?:

  • DPAM Invest B Equities NewGems Sustainable, waar NewGems een acroniem is voor Nanotechnologie, Ecologie, Welness, Generation Z, E-society, Materials en Security. Op al deze aspecten waarvan men aanneemt dat ze in de toekomst belangrijker worden, wil men inspelen.
  •  Smart Invest Bon Global Megatrends 90 van BNP Paribas Fortis selecteert uit volgende 10 megatrends: Obesitas en welzijn, Klimaatverandering, Voeding, Generatie Y, Veiligheid, Afvalbeheer, Water, Energiebesparing, Onderwijs en Levensduur.
  •  Pictet – Global Megatrend Selection kiest uit 14 thema’s. Naast wat hierboven al genoemd werd steekt daar onder meer ook Premium Brands (gekende(luxe)merken) , Hout en Robotica bij.

Het valt op dat deze beheerders telkens ook de E uit ESG in hun benadering selecteren (Ecologie, Klimaatverandering, Afvalbeheer, Water, Energiebesparing,..). Ditzelfde gebeurt in een recente video die Robeco Asset Management vrijgaf.

Hier is de selectie slechts beperkt tot 3 megatrends:  transformerende technologie, verduurzaming en sociaal-demografische verandering.

Megatrends bepalen de evolutie van ganse samenlevingen leert ons onderstaande video van de Vlaamse Milieumaatschappij (uitgebracht per 11/12/2014). Planologen en beleidsverantwoordelijken moeten er dan ook rekening mee houden.

Voor beleggers is het ook verstandig om lange termijn-trends te onderkennen en er op in te spelen. Duurzaam beleggen lijkt alvast deze golf niet gemist te hebben. Tenzij we er moeten van uitgaan dat opportunistische vermogensbeheerders hun ondermaats presterende duurzame fondsen door opname in een megatrendbelegging alsnog een boost willen geven.

Categorieën
home

Gaten in de defensie.

 

Een voetbalploeg die veel ballen tegen haar netten krijgt, wordt verweten een zwakke defensie te hebben. Er is echter niemand die daarop ook maar overweegt om de volledige ploeg strategisch in eigen doel op te stellen. Hoewel dit in het beste geval een 0-0 (en dus ook punten) oplevert. Dergelijke opstelling heeft immers praktische bezwaren: de keeper wordt gehinderd in zijn vrije bewegingsruimte en met 11 man vul je nog steeds niet de volledige ruimte tussen beide doelpalen.

Het tij keren zal dus van elders moeten komen: andere spelers aankopen, een andere tactiek gaan aankleven (en die inoefenen), eventueel zelf van trainer veranderen.

In voetbal lijkt de analyse en de remedie relatief simpel. Het spel met de bal is immers geen rocket science.

Ook bij beleggen is een “sluitende defensie” opbouwen niet eenvoudig.  En nochtans werken de beleggingsprofielen in de hand dat er een overvloed aan defensieve beleggers zijn (anno 2010 –OK er was net een financiële crisis achter de rug, maar toch-: bij BNP Paribas  en Dexia (pre-Belfius) stonden respectievelijk 87 % en 70 % van klanten als defensief belegger geboekstaafd).

Defensief beleggen: zoeken naar ontbrekende puzzlestukken.

Met deze sticker op je hoofd moet je dan beslissen in welke producten je gaat beleggen.

Adviseurs moeten je met hun suggesties daarin begeleiden zonder -op last van aansprakelijkheid ten opzichte van je verliezen en eventueel verlies van hun erkenning- te fel af te wijken van wat “als defensief” erkend wordt.

OK, de tijden zijn veranderd. Maar zijn de regels niet te streng?

In Nederland werd in 2014 een onderzoek gedaan naar welke beleggingen beleggers met een defensief beleggingsprofiel dan concreet voorgelegd werden door hun bankiers. 

Er bleek hierover absoluut geen consensus te bestaan.

ING : 10 % aandelen en 90 % obligaties ABN Amro : 25 % aandelen, 70 % obligaties en 5 % andere (cash,…)  Rabobank : 40 % aandelen, 50 % obligaties en 10 % andere                         SNS Bank : 50 % aandelen, 42 % obligaties en 8 % andere .

Op vandaag zal er door de gewijzigde MiFID-reglementering wellicht geen enkele bank nog aandurven om wat Rabobank en SNS Bank toen aanprezen voor te zetten aan hun defensieve klanten. Maar is dit terecht?

Categorieën
home

Goal!, Goal!, Goal!

 

Aan alles wat een einde kent, komt later soms ook een nieuw begin. Voetbalgekte is zoiets. Na de reguliere competitie, is er nu de Wereldbeker. De groene velden en de overbetaalde benen zullen enkele weken niet meer uit de media weg te slaan.

Voor wie zich ook focust op andere doelen, zal maar weinig plaats meer beschikbaar zijn. Terwijl voetbal slechts van alle onbelangrijke zaken de belangrijkste is.

Duurzame Ontwikkelingsdoelstellingen: richtlijn voor duurzaam beleggen?

1 van die andere doelen – in 17 subdoelen opgesplitst – zijn de duurzame ontwikkelingsdoelstellingen.  Deze zijn zowat de opvolgers van de milleniumdoelstellingen.

Hoewel die aanvankelijk gedefinieerd waren voor het politieke beleid van landen (en supranationale geledingen) zien we ook dat beleggers en financiële instellingen er zich meer en meer door laten inspireren.

Enerzijds is er veel geld nodig om die doelstellingen te bereiken: tussen 2015 & 2030 is er volgens de VN 5 tot 7 biljoen $ nodig.  In een wereld waar overheden worstelen met financiële tekorten, is het natuurlijk normaal dat privékapitaal opgeroepen wordt om zijn verantwoordelijkheid te nemen.

Sommige financiële instellingen zien er brood in om op die wagen te springen. Marketinggewijs staat het goed om deel te nemen aan kapitaalrondes die de doelstellingen vooruithelpen. En sommige ontwikkelingsdoelstellingen sluiten

Categorieën
home

Recordpoging phishing : ING en de laatste adem van haar 2e kantorennet

 

Phishing zou inmiddels door elke bankklant, die gebruikmaakt van internet als begrip moeten gekend zijn. Het gaat over op frauduleuze manier hengelen naar uw gegevens zodat men zich meester kan maken over de inhoud van uw bankgegevens. Alle banken waarschuwen daartegen.

Zo publiceerde ING België op 13/04/2016 haar waarschuwing onder de titel “Phishing en internetfraude, geef ze geen kans”.  5 maanden later laat ING zich weer opmerken. Dit door een forse afslankingsoperatie onder haar eigen personeel en door de mededeling dat ze haar 2e kantorennet,  dochter Record Bank, wil opdoeken. Timing hiervoor moest toen nog gefinetuned worden.

Maar inmiddels zijn we in de laatste fase van deze grote verdwijntruc gekomen. De formele opslorping had tegen 01/04/2018 een feit moeten zijn. Maar door vertraging zal de “fusie” nu pas tegen 30/04/2018 rond zijn.

Agenten van Record Bank die niet “mogen” transformeren tot ING-kantoor, kregen hun opzeg aangetekend opgestuurd en worden verzocht om -tegen betaling- de overdracht (hun klanten- én inkomstenverlies) mee te helpen begeleiden in een periode tot eind juni 2018.

Klanten vangen op grote schaal. Met weinig verfijnde middelen. Zo komt de overname van Record Bank door ING over als we naar de laatste 2 jaar kijken.

Maar … nog voor de formele opslorping, hengelt ING naar engagement bij Recordklanten.  Op de website van Record Bank wordt men al weken Welkom bij ING toegezwaaid.

Categorieën
home

Met meer en meer vissers in dezelfde vijver

 

hier weten ze ook hoe laat het is.

Meer en meer mensen vinden duurzaamheid en ethiek belangrijk. Dit ook voor hun spaar- en beleggingsgedrag.

Een belangstelling die stijgend is, zorgt voor een verruiming van het aanbod. Niet alleen zien we dat in België nu ook een grootbank al maanden met barnumreclame uitpakt rond duurzaam beleggen. In eerste instantie nog steeds voor hun private banking cliënteel. Wie echter doorvraagt bij een plaatselijke retailbankier uit hun net zal meestal ook wel geholpen worden.

We zien ook dat er een blijvend grote stijging is in de hoeveelheid fondsen die zichzelf profileren als duurzaam.

In de eerste helft van 2017 zijn er 57 nieuwe fondsen opgelijst door Morningstar, die van zichzelf aangeven dat ze ESG-georiënteerd zijn. Zie dit artikel waaruit we de lijsten hieronder kopieerden.

We zijn niet in de positie om de eerlijke bedoelingen van de aanbieders in vraag te stellen. We hebben de fondsen momenteel niet in detail bekeken. De meeste zullen trouwens niet beschikbaar zijn voor de Belgische belegger.

Categorieën
home

Met glans gebuisd? Rapport 2014 duurzaam beleggen in België

 

Eind juni laatstleden publiceerde het franstalige Réseau Financité voor de 9e opeenvolgende keer haar rapport: L’investissement socialement responsable en Belgique, rapport 2014 .

Input van onder de taalgrens.
Input van onder de taalgrens.

Deze organisatie was vroeger gekend onder de naam Réseau Financement Alternatif.

Dit rapport kreeg een beetje weerklank in de pers, maar verdient toch wat meer aandacht. Het is 1 van de schaarse publicaties is waarbij geprobeerd wordt een volledig zicht te krijgen op de stand van zaken mbt. duurzaam beleggen in ons land.

De teneur van de studie straalt ontgoocheling uit.

  • Ontgoocheling om de lethargie op wetgevend vlak, waar er daar geen vooruitgang geboekt wordt om duurzaam beleggen te promoten (o.m. met  fiscale incentives  te bevoordeligen). Nu in 2014 de regering ontbonden werd, wordt – terecht- gesteld dat de schaarse initiatieven terug naar af gezonden zijn.
  • Maar ook ontgoocheling omdat de totale markt van het duurzaam beleggen er terug op achteruit gegaan is.
  • En tot slot ontgoocheling omdat 90 % van de onderzochte beleggingsfondsen inhoudelijk door de mand vallen.

Uiteraard is het nuttig om voldoende kritisch te blijven én het bancaire aanbod rond duurzaam beleggen niet klakkeloos te bejubelen. Maar net zo goed mag er kritisch aangekeken worden tegen de beoordelaar zelf. Rate the raters (beoordeel de beoordelaars) is niet voor niets

Categorieën
home

De Krekelspaarder en de Mierenneuker

 

Deze week werd bekend dat BNP Paribas Fortis per 01/01/2014 afscheid neemt van 2 producten, die mee vorm gegeven hebben aan het insijpelen van het ethisch besef rond sparen en beleggen in België. Met name de Krekelspaarrekening wordt uit productie genomen. En ook wordt het beleggingsfonds AlterVision stopgezet.

Krekelsparen ademt lang vervlogen tijden uit
Krekelsparen ademt lang vervlogen tijden uit

Sinds 1984 was Krekelsparen zowat het breekijzer waarmee het toenmalige Netwerk Zelfhulp Vlaanderen (NZV) spaargelden voor de ASLK verzamelde. Naast een commissie op dit verzamelde spaargeld (niet alleen voor NZV, maar ook voor andere sociale- of culturele organisaties die geld inzamelden) was er ook het engagement van de bank om met het ingezamelde geld geen vieze dingen te doen.

14 jaar later werd het beleggingsfonds AlterVision in de markt gezet. Dit voor mensen, die dezelfde principes genegen waren maar liever

Categorieën
home

Hello Bank! BNP Paribas Fortis serveert nieuwe wijn …

 

Terwijl elders in België plannen rijpen om een nieuwe, duurzame bank op te richten, waren ze bij BNP Paribas Fortis gisteren reeds klaar om hun nieuwe bank te water te laten.

Bankieren voor de Facebook-generatie.
Bankieren voor de Facebook-generatie.

Met trots pakte men uit met de eerste Europese, 100 % digitale mobiele bank. De bank zal na de verovering van België en Duitsland later ook in de markt gezet worden in Frankrijk en Italië. De bank speelt daarbij in op de stormachtige penetratie van nieuwe technolgiëen als smartphone en tablets in ons dagelijks leven. Snelheid en eenvoud wie kan daar iets tegen hebben? Zelf zijn we nog van de vorige eeuw en kennen we dus het werk van Bertolt Brecht. Omdat we bij hem konden lezen “Bankraub is eine Unternehmung von Dilettanten. Wahre Profis gründen eine Bank (vrij vertaald: het is gemakkelijker te stelen door een bank op te richten, dan door er 1 te overvallen )” waren we wat argwanend toen we de site van de nieuwe bank verkenden. Terecht?