Duurzame fondsen in België: een markt met te veel kraampjes van weinig kwaliteit ?

 

Het dertiende rapport over sociaal verantwoord investeren in België, uitgegeven door Financité rolde samen met het begin van de zomer  van de pers.

Op de downloadpagina van L’investissement socialement responsable 2018 vinden we deze foto: een glazen pot garandeert nog geen transparantie.

Het is niet in het Nederlands beschikbaar. Financité is een Franstalig netwerk dat een spreekbuis wil zijn voor verantwoordelijke – en solidaire financiën.

De auteurs hopen met hun rapporten bij te dragen tot een uitzuivering . Ze willen het kaf van het koren scheiden, zodat de naam “duurzaam” bij spaar- en beleggingsproducten niet meer ijdel gebruikt wordt.

Regelgeving op komst?

  • Ze wijzen er op dat hierrond momenteel  ook binnen Europa initiatieven genomen worden ter bescherming van beleggers met het hart op de juiste plaats. De Europese initiatieven zullen als alles volgens plan verloopt maar tegen 2022 geïmplementeerd worden. Dus daar hangt nog veel onduidelijkheid.
  • Ook in België wordt er  door Febelfin gewerkt aan een voorstel om duidelijkere normen te bekomen. Deze zouden per 01/01/2019 moeten ingevoerd worden. Zie hiervoor ons blogbericht van 27/04/2018. Het rapport maakt groot voorbehoud rond het label dat Febelfin wil lanceren. Het vindt vele omschrijvingen te flou (bijv. uitsluiting van ‘de slechtste’ overtreders tegen… ) én wil ook niet dat alleen de financiële sector de definities bepaalt. Er moet een grotere representativiteit zijn (la représentativité de la société belge dans son ensemble p 23) kunnen bepaald worden wie tot het label toegelaten wordt. Net zoals de controle hierop aan dergelijk representatief orgaan moet toebehoren. Financité lijkt de labeling uit Frankrijk, ingevoerd in 2016 alvast meer genegen te zijn.
  • In een 30-tal pagina’s (tot p 60) wordt ingegaan op diverse topics, waaruit blijkt dat er in het verleden wel veel initiatieven pro ESG zijn/waren op de diverse politieke niveaus in België, maar dat het meestal veel geblaat en weinig wol opleverde. We slaan deze pagina’s over in deze bespreking.

De markt buiten spaarrekeningen of beleggingsfondsen

Eind 2017 waren en 908 producten op de markt die kunnen omschreven worden als beleggingsproducten die duurzaam zijn, zonder dat het gaat over  gereglementeerde spaarrekeningen of erkende beleggingsfondsen. Het totaal bedrag belegt in deze producten bleef nagenoeg constant ( €4,70 miljard).

U kan hierbij bijv. denken aan directe investeringen ( aandelen binnen coöperatieve beweging, obligaties voor rekening van vzw’s, bijeengebrachte gelden voor werkplaatsen met sociaal oogmerk) of zelfs funding van Triodos Bank.

Een brede waaier waar je met je geld je engagement kan laten blijken, “Duurzame fondsen in België: een markt met te veel kraampjes van weinig kwaliteit ?” verder lezen

Elon Musk: primeert ecologie boven mensenrechten?

 

De afkorting E.M. wordt nu meestal nog geassocieerd met Emerging Markets. Landen met een jonge bevolking, welke een economisch hoog groeipotentieel hebben.

Maar stilaan wordt E.M. ook geassocieerd met de initialen van Elon Musk. Een serieel ondernemer (SpaceX, Tesla, Boring Company, … ) met visie en voortvarendheid.  Op deze site werd al herhaalde malen stilgestaan bij Elon Musk (zoek op Tesla). Gezien zijn intrigerend gedachtengoed en onstuitbare dadendrang roept hij extreme reacties op. Beate bewonderaars en fanatieke haters lijken elkaar in evenwicht te houden. Zeker zijn parcours met Tesla wordt daarbij tegen het licht gehouden:

Krachtige groei of doodgeboren? 

Vooral de financiële leefbaarheid van het bedrijf is een hot issue. Niet dat het onmogelijk is om jarenlang met verlies te draaien én uiteindelijk toch forse winst te gaan maken. Het voorbeeld van Amazon maakt dit erg duidelijk.

Een autobedrijf uit de grond stampen vergt natuurlijk erg veel kapitaal. Zeker als je wegens gebrek aan batterijenfabrikanten of laadinfrastructuur ook hier zelf het voortouw neemt. Dan is het vanachter een computer met een spreadsheet wel erg makkelijk om parameters te verschuiven en te concluderen dat het bedrijf uiteindelijk een success of een fail zal worden.

reken je rijk?

Net zoals er nog steeds erg veel Believers zijn, die quasi blindelings hun geld en vertrouwen aan Musk en Tesla geven (+ 400.000 mensen gaven een voorschot van € 1.000 /$ 1.000 bij hun bestelling van Model 3 / vele Teslafans kopen aandelen in de verwachting dat het bedrijf the next big thing zal worden op de aandelenmarkten, …), zijn er erg veel Non-Believers. Deze laatsten gaan ervan

Tucker The Man and His Dream

uit dat Tesla het nieuwe Tucker en Elon Musk de nieuwe Preston Tucker is. Met andere woorden: baas van een niet-levenskrachtig project.

En dit laatste wordt niet gesmaakt door Elon Musk.

Nadat hij eerder dit jaar op een persconferentie over de resultaten van het eerste kwartaal 2018 enkele analisten voor het hoofd gestoten had  door hun vragen onbeantwoord te laten en als “boring” te bestempelen, pakte hij begin augustus uit met de mededeling dat hij het bedrijf van de beurs wou halen en “Elon Musk: primeert ecologie boven mensenrechten?” verder lezen

De eigen portefeuille in juli 2018

 

Overconsumptie : geen feestdag voor het Global Footprint Network

Bloedheet en de blik op sport (WK Voetbal & Tour de France) én vakantie voor de meerderheid van de bevolking.  En te midden van dit alles vieren (nou ja?) we dat Earth Overshoot Day dit jaar op 01/08 valt (vorig jaar nog 02/08).  Op amper 7 maanden tijd verbruiken we wat de aarde op 1 jaar produceert. De komende 5 maanden leven we op de ecologische pof.

Inmiddels zorgt de handelsoorlogsretoriek van Trump voor extra volatiliteit op de financiële markt. Zeker China en Emerging Markets verloren al pluimen.

Tijd om meer bescherming in te bouwen? Of toch maar volatiliteit omarmen?  Hoe niet overdreven reageren leren we niet van Neymar.

De vele onzekerheden (Brexit, Italië) binnen Europa zorgen er voor dat de koersen hier niet oplopen, hoewel dat al enkele maanden door analisten getipt wordt.

De evolutie van de eigen beleggingsportefeuille is deze maand positief op vlak van rendement. Die steeg (YTD) van 0,50 % per 30/06/2018 naar 2,97 % per 31/07/2018.  Het duurzaamheidsgehalte (volgens de SR-rating van Morningstar) ervan  daalde echter ietwat: 4,096 / 5 per 30/06/2018 tegen nu 3,888 / 5. Terwijl 1 fonds een ratingsverhoging kreeg, waren er enkele die genoegen moesten nemen met een ratingverlaging. Redenen hiervoor zijn niet toegankelijk voor de particuliere belegger. Dat dergelijke duurzaamheidsratings trouwens ook niet het nec plus ultra voor de duurzame belegger zijn, kan je hier (Engelse tekst) lezen.

Het einde van juli had ook enkele merkwaardige koersbewegingen in petto (Facebook – 20 %, Twitter -20  % , Umicore ondanks forse omzet- en winstgroei – 6 %, …..). Dit herinnert er ons aan dat bomen niet tot aan de hemel groeien. En dat zoals hoger gezegd de volatiliteit nu echt wel terug van weggeweest is.

 

 

Hoe koosjer is de gepubliceerde portefeuille eigenlijk?

 

In een artikel van 22/08/2012  op deze blog (Welke bedrijven zitten in de gepubliceerde portefeuille ? ) had ik de toenmalige portefeuille wat dieper uitgespit. Maar omdat de beleggingsportefeuille in de voorbije 6 jaar zelf grondig geëvolueerd is én sommige onderdelen ervan  een groot gewicht innemen ((NN (L) Global Sustainable Equities P Cap (+/- 28 %) – Covéa Sélectif (+/- 20 %) –  DPAM Inv B Equities Europe Sustainable B  (+/- 11 %) – La Française IP Actions Euro R (+/- 9 %) ), vond ik het tijd om de oefening van toen even opnieuw te maken.

Even wat dieper graven

Ik heb dus van alle fondsen die deel uitmaken van de eigen portefeuille, nagegaan in welke bedrijven deze investeren (1e helft juli  2018). Dit door raadpleging van hun portefeuillepagina op de site van Morningstar. Daar vindt je de 10 belangrijkste participaties die in het fonds aanwezig zijn. Kleinere participaties blijven onder de radar. De rubricering die je hieronder aantreft is derhalve niet 100 % correct.

Daarna heb ik een weging gemaakt van de gerubriceerde bedrijven op basis van het gewicht dat de fondsen zelf innemen binnen mijn portefeuille.

Vb: bedrijf X blijkt 3 % van de waarde van fonds A uit te maken en tevens 4 % van de waarde van fonds B. Stel dat fonds A 20 % uitmaakt van mijn portefeuille en dat fonds B slechts 10 % uitmaakt van mijn portefeuille, dan maakt het bedrijf X in mijn totale portefeuille  1  %  [(3 x0,2) + (4 x 0,1)] uit .

Concentreren of spreiden? 

Binnen de fondsen zijn er duidelijk 2 strekkingen op te merken.

  1. Sommige fondsen zijn echt overtuigd van hun eigen keuzes en laten die zwaar doorwegen (in de literatuur wordt soms van  convictie fondsen gesproken). We citeren even uit dit artikel  om dit verder te duiden:
    Aan zo’n portefeuille kleven risico’s, maar het stelt een beheerder ook in staat om zijn of haar kunde als stockpicker maximaal te etaleren. Deze manier van beleggen werkt uiteraard alleen in de handen van capabele beheerders die niet alleen met hoge convictie durven te beleggen, maar die dankzij hun geconcentreerde aanpak ook daadwerkelijk het verschil kunnen maken. ... Voorbeelden?

    1. Quest Cleantech Fund B Acc (10 belangrijkste participaties = 51,99 % van het fonds)
    2. Funds for Good Arch.Strategy (10 belangrijkste participaties = 48,69 % van het fonds
    3. BR IM New Energy Fund A2 (10 belangrijkste participaties = 45,44 % van het fonds)
    4. Comgest Growth Europe Acc (10 belangrijkste participaties = 46,47 % van het fonds
    5. Carmignac Emergents (5 belangrijkste participaties = 44,18 % van het fonds)
  2. Ander fondsen blijken minder overtuigd van het feit dat ze de wijsheid in pacht hebben en spreiden veel meer. Voorbeelden?
    1. DPAM Inv B Eq. Europe Sust. B Cap (10 belangrijkste participaties = 20,75 % van het fonds)
    2. DPAM Inv B Equit. NewGems Sustain.B (10 belangrijkste participaties = 19,35 % van het fonds)
    3. DPAM Inv B Eq World Sustainable B (10 belangrijkste participaties = 24,77 % van het fonds)
    4. Triodos Sustainable Equities (10 belangrijkste participaties = 22,85 % van het fonds
    5. Triodos Sustainable Bonds (10 belangrijkste participaties = 22,68 % van het fonds)

De rest van de fondsen neemt zowat een middenpositie tussen deze 2 uitersten in.

Je zou kunnen zeggen dat de portefeuille dus een goede spreiding kent tussen beide opvattingen. De convictiefondsen zouden in theorie het meest volatiel moeten zijn (in positive zin als de beheerders het juist voor hebben én in negatieve zin als ze de bal verkeerd slaan).

Is er veel overlap tussen de verschillende fondsen? 

Met andere woorden: vissen de duurzame fondsen niet allemaal in dezelfde vijver? In 2012 bleek dit niet het geval te zijn. In 2018 is dit nog steeds niet zo. De vrees dat duurzaamheidscriteria bij beleggen leiden tot eenheidsworst is derhalve ongegrond. Natuurlijk, er zitten overlappingen tussen de investeringen. Maar als 100 mensen een auto moeten kiezen is de kans groot dat er ook meer dan 1  keer voor BMW gekozen wordt natuurlijk.

Terwijl in 2012 de belangrijkste participatie slechts 1,06 % uitmaakte op de “Hoe koosjer is de gepubliceerde portefeuille eigenlijk?” verder lezen

Het deksel opgetild: duurzaam beleggen bij 40 Europese vermogensbeheerders geëvalueerd.

 

Via een bevriende financiële voorlichter werd ik attent gemaakt op een studie uit maart 2017. In deze studie onderzoekt de Engelse drukkingsgroep ShareAction (*) hoe duurzaam de grootste vermogensbeheerders  nu echt zijn.

De 40 onderzochte vermogensbeheerders hadden in 2017 in totaal €  21 biljoen  onder hun beheer . Ze maken daarmee 1/3 van het kapitaal uit dat door de 400 grootste vermogensbeheerders wereldwijd beheerd wordt.  De selectie zorgde er voor dat kleinere vermogensbeheerders (denk bvb. aan Triodos) niet gequoteerd werden.

Voor hun studie hield ShareAction hun websites onder een vergrootglas & legde ze hen een uitgebreide vragenlijst voor.

Een beweging, maar dan zonder .net

Nu is een evaluatie sowieso een subjectief iets. Zelf al probeer je zo objectief  mogelijk te zijn. De vragen die je stelt (of juist niet stelt), de elementen die je onderzoekt (of juist niet onderzoekt) beïnvloeden het resultaat. Een student met de meeste punten op een examen is nu eenmaal hij (m/v) die het best scoorde op de specifiek gestelde vragen. Dat hij ook effectief de slimste is, is een veelgemaakte, maar verkeerde veralgemening.

Overwegende dit voorbehoud, kan je de resultaten van deze studie niet zomaar naast je neerleggen. Tenzij je alles kapot wil relativeren. We hebben “Het deksel opgetild: duurzaam beleggen bij 40 Europese vermogensbeheerders geëvalueerd.” verder lezen

Onze modelportefeuilles in het eerste semester van 2018: reculer pour mieux sauter?

 

Moeizame vooruitgang als alles aan alles vasthangt.

Echternach is gekend om zijn processie. Er wordt al jaren niet meer op het ritme van 3 stappen naar voren en 2 terug gelopen. Nu zijn de deelnemers met witte zakdoeken aan elkaar vastgemaakt en springen zij in de maat afwisselend op hun linker- en hun rechtervoet naar voren. De oude voortbewegingswijze werd geschrapt wegens het teveel aan chaos, die ze veroorzaakte.

De eerste 6 maanden van 2018 hadden echter een beetje weg van de oude voortbewegingswijze. Vooruit, vooruit, achteruit, vooruit, vooruit en terug achteruit. In alle geval de richting was niet duidelijk. Een soort Bunny Market: het springt en huppelt, maar na verloop van tijd blijkt dat het toch niet vooruit ging.

Goed bezig? “Onze modelportefeuilles in het eerste semester van 2018: reculer pour mieux sauter?” verder lezen

De eigen portefeuille in juni 2018

 

Is it a president? Is it a human? It ’s sure is a bogeyman.

Als het deze maand niet over voetbal ging, dan kwam President D. Trump aan bod.

Zijn –afgeblazen en dan toch doorgegane– meeting met Kim Jong-un, zijn –teruggedraaide– politiek van uit elkaar halen van migrantenkinderen en hun ouders, zijn aanwezigheid op de G7-Top  – waar hij uiteindelijk de slotresolutie niet onderschreef– , zijn handelsoorlog –waarbij hij slaat en zalf en slaat naar China, Europa,- … . Het lijkt van op afstand het gedrag van een ongeleid projectiel.

Wellicht is dit gedrag en de onzekerheid die dit met zich meebrengt er mede aanleiding voor dat de beurzen er deze maand terug niets van gebakken hebben. Richtingloosheid in beleid wekt gevoel van onzekerheid op en dat doet de economische  vooruitzichten geen deugd.

Wie knaagt er aan ons rendement?

De eigen portefeuille schakelde ook in achteruit. Sinds het jaarbegin haalt ze nu: + 0,50   %.

Naast de achteruitgang in rendement in vergelijking met de voorbije maand, is er positief nieuws ivm. het duurzaam karakter van de portefeuille. Enkele opgenomen fondsen werden door Morningstar in hun Sustainability Rating opgewaardeerd, waardoor de gemiddelde duurzaamheidsrating van de huidige portefeuille er  op vooruit gegaan is. Ze bedraagt nu 4,096 op schaal van 5. Vorige maand was dit nog een pak lager (3,456).

Natuurlijk is dit geen absoluut cijfer. Een fonds kan ook terug uit de gratie vallen. Beschouw het als een tijdelijk goed rapport. Een rapport waar velen graag mee naar huis zouden komen nu de examens achter de rug zijn.

 

Een nieuwe kaartlezer in vermogensland.

 

De naam Mercator was jarenlang een vertrouwd merk in het Belgische verzekeringslandschap.

de wind in de zeilen naar een zonnige toekomst

In het kader van schaalvergroting en na acquisitie van collega-verzekeraars als Noordster (& Boerhaave)  en daarna  Nateus en Avéro werd de naam ingeleverd voor Baloise Insurance. Mercator was immers al vroeg het Belgische luik van de Basler-group /Baloise. 

Nu duikt het merk terug op in de financiële markt. Zij het in het verwante banklandschap. Ontdaan van zijn Latijnse connotatie, terug naar de roots in de Vlaamse klei, vervelde de kleine bank ABK (Antwerps BeroepsKrediet) tot Bank de Kremer.

ABK leek na de jarenlange uiteenrafeling van de vroegere kassen voor Beroepskrediet de laatste die het licht diende uit te doen. Met een te kleine schaal (6 kantoren in Berchem, Gent, Hasselt, Mechelen, Turnhout en Schoten) en een focus op betalingsverkeer én kredietverlening voor zelfstandigen en KMO’s oogde de toekomst niet echt schitterend. Met betalingsverkeer kan je momenteel nog moeilijk je boterham verdienen en in een kredietmarkt met veel concurrentie en lage rentes is het ook moeilijk om  uw rendabiliteit te halen.

Dan heb je maar 3 mogelijkheden: stoppen, jezelf laten overnemen of jezelf “Een nieuwe kaartlezer in vermogensland.” verder lezen

Goal!, Goal!, Goal!

 

Aan alles wat een einde kent, komt later soms ook een nieuw begin. Voetbalgekte is zoiets. Na de reguliere competitie, is er nu de Wereldbeker. De groene velden en de overbetaalde benen zullen enkele weken niet meer uit de media weg te slaan.

Voor wie zich ook focust op andere doelen, zal maar weinig plaats meer beschikbaar zijn. Terwijl voetbal slechts van alle onbelangrijke zaken de belangrijkste is.

Duurzame Ontwikkelingsdoelstellingen: richtlijn voor duurzaam beleggen?

1 van die andere doelen – in 17 subdoelen opgesplitst – zijn de duurzame ontwikkelingsdoelstellingen.  Deze zijn zowat de opvolgers van de milleniumdoelstellingen.

Hoewel die aanvankelijk gedefinieerd waren voor het politieke beleid van landen (en supranationale geledingen) zien we ook dat beleggers en financiële instellingen er zich meer en meer door laten inspireren.

Enerzijds is er veel geld nodig om die doelstellingen te bereiken: tussen 2015 & 2030 is er volgens de VN 5 tot 7 biljoen $ nodig.  In een wereld waar overheden worstelen met financiële tekorten, is het natuurlijk normaal dat privékapitaal opgeroepen wordt om zijn verantwoordelijkheid te nemen.

Sommige financiële instellingen zien er brood in om op die wagen te springen. Marketinggewijs staat het goed om deel te nemen aan kapitaalrondes die de doelstellingen vooruithelpen. En sommige ontwikkelingsdoelstellingen sluiten “Goal!, Goal!, Goal!” verder lezen

Vlaamse Talking Heads over duurzaam beleggen

 

In bovenstaande podcast leggen Ilse De Witte en Ellen Vermorgen in een vlotte babbel uit wat duurzaam beleggen anno 2018 inhoudt én wat de problemen er bij zijn.  Dit uitgaande van de Europese regelgeving die pensioenfondsen en grote beleggers (banken , vermogenbeheerders, verzekeraars) in die richting duwt.

Zonder veel poespas of cijfergegoochel. Het beluisteren waard. Al is het maar als detox voor alle sportinfo die ons de komende weken uit diverse media zal toewaaien.

(Zo u van  De Economiekes nog andere economielessen wil beluisteren, dan kan dit hier.)